> Carnaval Totaal !

Si le temps moderne, judéo-chrétien et capitaliste, est pensé comme linéaire, croissant et progressiste, les vieilles traditions européennes le conçoivent plutôt comme cyclique. La roue continue de tourner mais le renouveau a besoin d’être scandé par une fête rituelle : c’est carnaval. Les traditions sont certainement ancestrales, mais elles vivent, elles évoluent et se renouvellent sans cesse.
"Le carnaval est une fête que le peuple se donne à lui-même" disait Goethe, force est de constater que carnaval ne vaut que lorsqu’il est porté par des pratiques populaires. Des pratiques culturelles, collectives, festives, qui forment des représentations de soi, de l’autre, et de la vie en société avec tout ce que ça implique de politique. Une fois masqué ou grimé, les censures tombent et c’est l’imaginaire collectif qui est à la manœuvre, pour le meilleur et pour le pire, l’outrance déborde, les valeurs s’inversent, le monde en feu est renversé. Refroidies, les cendres nous demandent ce qui a été renforcé : notre puissance collective, ou celle de l’ordre social revenu.
Carnaval Totaal ! tente un tour d’horizon subjectif des pratiques carnavalesques d’aujourd’hui et d’hier. En Europe où elles sont nées, et dans les mondes colonisés qui se les sont réappropriées en les hybridant allègrement.

Une collaboration du Nova et de la Société de Carnaval Sauvage de Bruxelles


Terwijl wij de tijd in de joods-christelijke traditie als lineair, cumulatief en progressief interpreteren, zagen de oude Europese tradities de tijd eerder als cyclisch. Het wiel blijft draaien, maar het voorjaar moet gevierd worden met een ritueel feest : Carnaval ! Carnaval is weliswaar voorouderlijk, maar de traditie is nog steeds levendig en voortdurend onderhevig aan veranderingen en vernieuwing. "Carnaval is het feest dat het volk zichzelf schenkt", zei Goethe, en feit is dat het carnaval niets waard is zolang het niet gedragen wordt door populaire gebruiken. Culturele, collectieve, feestelijke gebruiken die representaties vormen van zichzelf, van de andere en van het maatschappelijk leven, met alle politieke implicaties van dien. Eens gemaskerd of geschminkt, vervalt de censuur en is de collectieve verbeelding ten goede en ten kwade aan de macht, steekt de uitbundigheid van wal, keren de waarden om en staat de wereld in vuur en vlam. Eens afgekoeld confronteert de asse ons met een keuze : de macht van het collectief of die van de bestaande sociale orde ?
Carnaval Totaal ! wil de horizon verkennen van diverse carnavalsgebruiken nu en toen. In Europa, waar het carnaval is ontstaan, en in de gekoloniseerde wereld die het feest zich op vrolijke wijze heeft toegeëigend.

Een samenwerking tussen Nova en de Société de Carnaval Sauvage de Bruxelles.


Carnaval Totaal Expo collective

C’est la Crâne-Morte, puis la cohorte des masques agencée par le crew "le Mulet" qui constituent le comité d’accueil de l’espace du Nova. Dans le bar, vous trouverez quelques films et documents enthousiasmants qui vous permettront d’améliorer vos connaissances carnavalesques avant de préparer vos masques avec les meilleurs tricks DIY du Carnaval Sauvage de Bruxelles. Vous pourrez aussi fourrer les gros bidons du Promoteur Immobilier et de la Bureaucratie de vos récriminations avant qu’ils ne soient brûlés pour de vrais et définitivement au Carnaval 2020.
Quoi de plus chouette que Carnaval ? Préparer Carnaval !!!

PS : En dernière minute, Serge Poliart se joindra à l’expo avec l’ une ses toiles goguenardes. Merci à lui !

09.01 > 18:00
Expo

De Doodskop en de verzameling maskers van de groep "le Mulet" vormen het ontvangstcomité van Nova. In de bar kan je stimulerende films en documenten bekijken die jouw kennis over carnaval bijspijkeren alvorens je eigen maskers te maken met de beste DIY-truukjes van het Brusselse Wilde Carnaval Sauvage. Je kan ook de pensen van de Immobiliënpromotor en van de Bureaucratie vullen als teken van protest vooraleer ze definitief worden verbrand tijdens het Wilde Carnaval 2020.
Wat is er leuker dan Carnaval ? Carnaval voorbereiden !!!

09.01 > 18:00
To Each His Own Mask

Un essai expérimental d’une artiste gantoise questionnant le rapport des stratégies carnavalesques de la contestation aux rituels du carnaval, leur cycle et leur illusion de désordre. Basé sur la confrontation d’images d’archives ou actuelles disparates, "To Each His Own Mask" est construit tel un tryptique symphonique dont l’esthétisme audiovisuel extrême n’a d’égal que sa grande puissance d’évocation. Un travail artistique subjuguant où le carnaval, peu importe lequel, est interrogé dans son essence même.


To Each His Own Mask

Een experiment van de Gentse artieste Tine Guns die het verband tussen de carnavaleske strategieën van het protest en de rituelen van carnaval onderzoekt, hun cyclus en hun illusie van wanorde. Gebaseerd op de confrontatie van diverse oude en hedendaagse beelden is “To Each His Own Mask” opgebouwd als een symfonische triptiek waarvan de extreme audiovisuele esthetiek gepaard gaat met een krachtige evocatie. Een strak artistiek werk waar het carnaval in haar essentie wordt onderzocht.


Malanka

Dans les collines ukrainiennes de Krasnoïlsk, près de la frontière roumaine, Malanka est une fête païenne dont les ours sont les héros. Déjà fascinant par la plastique même des personnages carnavalesques en jeu, dont de flamboyants ours à tête humaine, la maîtrise formelle d’une image noir et blanc ralentie à l’extrême, dotée d’une bande son documentaire travaillée, finit par rendre magique ce rituel d’un autre âge. Splendide !


Malanka

In de Oekraïense heuvels van Krasnoïlsk, aan de Roemeense grens, wordt het heidense feest Malanka gevierd, met beren als helden. Al fascinerend op zich door het uiterlijk van de carnavalsfiguren, waaronder flamboyante beren met menselijk hoofd, wordt dit ritueel van een andere tijd magisch, dankzij het formele meesterschap van deze zwart-wit opnames en een uitgekiende geluidsband. Ronduit schitterend !


Nan Lakou Kanaval

Un voyage au coeur de l’apocalyptique carnaval haïtien basé sur un texte du jeune poète Gabriel Wood Jerry, tourné en 16mm par des étudiants et leur prof du Ciné Institute à Jacmel en Haïti. Un film expérimental proprement habité par l’esprit d’un carnaval aux réminiscences vaudou, hallucinant !


Nan Lakou Kanaval

Dit is een reis naar het hart van het apocalyptische Haïtiaanse carnaval, gebaseerd op een tekst van de jonge dichter Gabriel Wood Jerry, gedraaid op 16mm door studenten en hun docent van het Ciné Institute in Jacmel, Haïti. Een experimentele film in de geest van het carnaval met voodoo-toetsen. Hallucinant !


Carnaval XPerience

3 documentaires expérimentaux de haute tenue, mettant en jeu des carnavals aux images fulgurantes. Une belle entrée en matière pour une programmation foisonnante, que vous n’êtes pas prêts d’oublier, du moins jusqu’au prochain Mardi Gras !

+ To Each His Own Mask

Tine Guns, 2017, BE, DCP, sans dial, st ang, 42'

Un essai expérimental d’une artiste gantoise questionnant le rapport des stratégies carnavalesques de la contestation aux rituels du carnaval, leur cycle et leur illusion de désordre. Basé sur la confrontation d’images d’archives ou actuelles disparates, "To Each His Own Mask" est construit tel un tryptique symphonique dont l’esthétisme audiovisuel extrême n’a d’égal que sa grande puissance d’évocation. Un travail artistique subjuguant où le carnaval, peu importe lequel, est interrogé dans son essence même.

+ Malanka

Paul-Louis Leger & Pascal Messaoudi, 2018, FR, DCP, vo uk st fr & ang, 14'

Dans les collines ukrainiennes de Krasnoïlsk, près de la frontière roumaine, Malanka est une fête païenne dont les ours sont les héros. Déjà fascinant par la plastique même des personnages carnavalesques en jeu, dont de flamboyants ours à tête humaine, la maîtrise formelle d’une image noir et blanc ralentie à l’extrême, dotée d’une bande son documentaire travaillée, finit par rendre magique ce rituel d’un autre âge. Splendide !

+ Nan Lakou Kanaval

Kaveh Nabatian, 2014, HT, HD, vo ht st fr, 9'

Un voyage au coeur de l’apocalyptique carnaval haïtien basé sur un texte du jeune poète Gabriel Wood Jerry, tourné en 16mm par des étudiants et leur prof du Ciné Institute à Jacmel en Haïti. Un film expérimental proprement habité par l’esprit d’un carnaval aux réminiscences vaudou, hallucinant !

09.01 > 19:00 + 12.01 > 18:00
Carnaval XPerience

Drie hoogwaardige experimentele documentaires die het carnaval in gang zetten met wervelende beelden. Een mooie opener voor een druk programma dat je niet vlug zal vergeten, alleszins niet voor de volgende Vette Dinsdag !

+ To Each His Own Mask

Tine Guns, 2017, BE, DCP, sans dial, st ang, 42'

Een experiment van de Gentse artieste Tine Guns die het verband tussen de carnavaleske strategieën van het protest en de rituelen van carnaval onderzoekt, hun cyclus en hun illusie van wanorde. Gebaseerd op de confrontatie van diverse oude en hedendaagse beelden is “To Each His Own Mask” opgebouwd als een symfonische triptiek waarvan de extreme audiovisuele esthetiek gepaard gaat met een krachtige evocatie. Een strak artistiek werk waar het carnaval in haar essentie wordt onderzocht.

+ Malanka

Paul-Louis Leger & Pascal Messaoudi, 2018, FR, DCP, vo uk st fr & ang, 14'

In de Oekraïense heuvels van Krasnoïlsk, aan de Roemeense grens, wordt het heidense feest Malanka gevierd, met beren als helden. Al fascinerend op zich door het uiterlijk van de carnavalsfiguren, waaronder flamboyante beren met menselijk hoofd, wordt dit ritueel van een andere tijd magisch, dankzij het formele meesterschap van deze zwart-wit opnames en een uitgekiende geluidsband. Ronduit schitterend !

+ Nan Lakou Kanaval

Kaveh Nabatian, 2014, HT, HD, vo ht st fr, 9'

Dit is een reis naar het hart van het apocalyptische Haïtiaanse carnaval, gebaseerd op een tekst van de jonge dichter Gabriel Wood Jerry, gedraaid op 16mm door studenten en hun docent van het Ciné Institute in Jacmel, Haïti. Een experimentele film in de geest van het carnaval met voodoo-toetsen. Hallucinant !

09.01 > 19:00 + 12.01 > 18:00
Black Indians

Quel est le lien historique entre la population afro-descendante de la Nouvelle-Orléans et les indiens d’Amérique ? Et comment sont nés les Black Indians du Mardi Gras ? Cette tradition aux racines complexes comporte quelques-unes des musiques les plus fascinantes de la ville et des costumes les plus impressionnants du carnaval. Élaborés patiemment toute l’année, les parures de perles et de plumes des quarante tribus défilent selon un rituel précis, avec une langue et des gestes codifiés depuis trois siècles. Le chef, sa reine, l’éclaireur, le porte-étendard sont des rôles enviés, dont l’importance pour la vie du quartier dépasse la période des fêtes. Métissage à la fois réel et métaphorique entre l’héritage amérindien et afro-américain, la tradition des Black Indians façonne la culture de la Nouvelle-Orléans. Elle a coloré l’histoire de la ville depuis les prémisses du jazz jusqu’à la difficile reconstruction morale de l’après-Katrina, ce dont le long métrage documentaire "Black Indians" témoigne au plus près, avec beauté, justesse et chaleur.

Trailer audio Black Indians

.

En présence de Hugues Poulain , co-réalisateur et chef opérateur du film, le 9 janvier à 20:30

09.01 > 20:30 + 16.01 > 22:00 + 26.01 > 19:00 + 30.01 > 20:00 + 07.02 > 20:00 + 16.02 > 21:00 + 23.02 > 21:00
Black Indians

Wat is de historische band tussen de bevolking van Afrikaanse afkomst in New Orleans en de Amerikaanse Indianen ? En van waar komt de traditie van Black Indians tijdens Mardi Gras ? Deze folklore met complexe oorsprong brengt zowat de meest fascinerende muziek van de stad voort, alsook de meest indrukwekkende kostuums van het carnaval. Er wordt het hele jaar door geduldig gewerkt aan de sierstukken met parels en pluimen van veertig stammen die defileren volgens een strak ritueel, met een taal en bewegingen die werden vastgelegd gedurende de laatste driehonderd jaar. De rollen van stamhoofd, zijn vrouw, verkenner en vaandeldrager zijn gegeerd, en bewaren hun belang in het leven van de wijk na de festiviteiten. Deze tegelijk reële en metaforische mengeling van de erfenis van Amerikaanse Indianen en Afro-Amerikanen vormt de cultuur van New Orleans. Het kleurt de geschiedenis van de stad sinds de geboorte van de jazz tot aan de moeilijke morele wederopstanding na de orkaan Katrina. De documentaire “Black Indians” getuigt hiervan met veel warmte en in schoonheid.

In aanwezigheid van Hugues Poulain, coregisseur en DOP van de film, op 9 januari om 20:30

09.01 > 20:30 + 16.01 > 22:00 + 26.01 > 19:00 + 30.01 > 20:00 + 07.02 > 20:00 + 16.02 > 21:00 + 23.02 > 21:00
Carna

Un film impressionniste, sensible et ironique, sur un bal du Krabbegat, le carnaval local de Bergen op Zoom dans le brabant septentrional hollandais. Une perle rare, dont le chef opérateur Jan de Bont fît carrière par la suite aux côtés de Paul Verhoeven… Projeté en format original 35mm Scope Technicolor grâce au Fonds d’Archives Podolski (www.podolski.be).


Carna

Een impressionistische en tegelijk gevoelige en ironische film over Krabbegat, het lokale carnaval in Bergen-op-Zoom in het Nederlandse Noord-Brabant. Een zeldzame parel gefilmd door cameraman Jan de Bont die later carrière maakte aan de zijde van Paul Verhoeven… We projecteren de originele 35mm in Scope Technicolor-formaat, met dank aan het Archievenfonds Podolski (www.podolski.be)


Les 3 joyeuses

Dunkerque, monument carnavalesque. Nous suivons différents acteurs qui font vivre le carnaval, un tambour major, les Prouts qui renouvellent le répertoire chansonnier, de simples participants... Une foule devenue corps, un ensemble de personnes qui, dans leurs pratiques, maintiennent Dunkerque à la pointe du mauvais goût. Âmes sensibles s’abstenir.


Les 3 joyeuses

Duinkerke, monument van het Carnaval. We volgen enkele personages die het carnaval doen leven : een tamboer, de "Proeten" die hun zangrepertoire oppoetsen, gewone deelnemers… Een massa die één lichaam wordt, een verzameling mensen die door hun activiteiten Duinkerke zijn slechte smaak doet bewaren. Niet voor gevoelige zielen.


Pailhasses Bielle Tradicioun

A Cournonterral, le mercredi des cendres, les Pailhasses sont les rois. Ils se vautrent dans la lie de vin et autres immondices. La bataille s’engage avec les Blancs qui finiront immanquablement souillés de la tête au pied. Personne ici ne se souciera de métaphoriser le retour à l’ordre, admettons-le, la souillure est jouissive...


Pailhasses

In Cournonterral, op Aswoensdag, zijn de "Pailhasses" (paljassen) koning. Ze wentelen zich in wijnbezinksel en andere viezigheid. Het gevecht begint met de "witten" die zonder mankeren van kop tot teen besmeurd eindigen. Niemand hier die erom maalt de terugkeer naar orde te metaforiseren. Geef toe, smeerlapperij kan plezant zijn…


L’ours ou l’homme sauvage

Dans les Pyrénées orientales, deux créatures sauvages sèment le désordre dans le village. Ils hurlent, bousculent les braves gens et maculent de noir le visage des femmes. Métaphore du désir débridé, fécondation symbolique, le sauvage régénère la communauté avant d’être réintégré à la civilisation par les chasseurs et les barbiers.


L’ours ou l’homme sauvage

In de oostelijke Pyreneeën zaaien twee wilde wezens wanorde in het dorp. Ze brullen, duwen mensen omver en verven de gezichten van de vrouwen zwart. Als metafoor van een reinigingsritueel en een symbolische bevruchting, schudt deze wilde vertoning de gemeenschap wakker om daarna opnieuw deel uit te maken van de civilisatie.


Carnaval, du Sud tot Noord

Quatre carnavals singuliers nous feront voyager du Sud au Nord de la France, avec un détour aux Pays-Bas, histoire de nous mettre en condition pour la veillée carnavalesque du Collectif Anonyme des Carnavals Ambulants qui suivra dans le bar du Nova.

+ L’ours ou l’homme sauvage

Jean-Dominique Lajoux, 1979, FR, 16mm, vo , 14'

Dans les Pyrénées orientales, deux créatures sauvages sèment le désordre dans le village. Ils hurlent, bousculent les braves gens et maculent de noir le visage des femmes. Métaphore du désir débridé, fécondation symbolique, le sauvage régénère la communauté avant d’être réintégré à la civilisation par les chasseurs et les barbiers.

+ Pailhasses Bielle Tradicioun

Dominique Lesourd et Bertrand Renaudineau,, 1979, FR, 16mm, vo fr , 21'

A Cournonterral, le mercredi des cendres, les Pailhasses sont les rois. Ils se vautrent dans la lie de vin et autres immondices. La bataille s’engage avec les Blancs qui finiront immanquablement souillés de la tête au pied. Personne ici ne se souciera de métaphoriser le retour à l’ordre, admettons-le, la souillure est jouissive...

+ Les 3 joyeuses

Pierre Ducrocq & Marie-André Devynck, 1993, FR, video, vo , 52'

Dunkerque, monument carnavalesque. Nous suivons différents acteurs qui font vivre le carnaval, un tambour major, les Prouts qui renouvellent le répertoire chansonnier, de simples participants... Une foule devenue corps, un ensemble de personnes qui, dans leurs pratiques, maintiennent Dunkerque à la pointe du mauvais goût. Âmes sensibles s’abstenir.

+ Carna

Adriaan Ditvoorst, 1969, NL, 35mm, vo st fr, 10'

Un film impressionniste, sensible et ironique, sur un bal du Krabbegat, le carnaval local de Bergen op Zoom dans le brabant septentrional hollandais. Une perle rare, dont le chef opérateur Jan de Bont fît carrière par la suite aux côtés de Paul Verhoeven… Projeté en format original 35mm Scope Technicolor grâce au Fonds d’Archives Podolski (www.podolski.be).

10.01 > 20:00
Carnaval, du Sud tot Noord

Vier aparte carnavals laten ons reizen van het Zuiden naar het Noorden van Frankrijk, met een omweg via Nederland. Een reis om ons voor te bereiden op de carnavalswake van het CACA (Collectif Anonyme des Carnavals Ambulants) erna in de Nova bar.

+ Carna

Adriaan Ditvoorst, 1969, NL, 35mm, vo st fr, 10'

Een impressionistische en tegelijk gevoelige en ironische film over Krabbegat, het lokale carnaval in Bergen-op-Zoom in het Nederlandse Noord-Brabant. Een zeldzame parel gefilmd door cameraman Jan de Bont die later carrière maakte aan de zijde van Paul Verhoeven… We projecteren de originele 35mm in Scope Technicolor-formaat, met dank aan het Archievenfonds Podolski (www.podolski.be)

+ Les 3 joyeuses

Pierre Ducrocq & Marie-André Devynck, 1993, FR, video, vo , 52'

Duinkerke, monument van het Carnaval. We volgen enkele personages die het carnaval doen leven : een tamboer, de "Proeten" die hun zangrepertoire oppoetsen, gewone deelnemers… Een massa die één lichaam wordt, een verzameling mensen die door hun activiteiten Duinkerke zijn slechte smaak doet bewaren. Niet voor gevoelige zielen.

+ Pailhasses

Dominique Lesourd et Bertrand Renaudineau,, 1979, FR, 16mm, vo fr , 21'

In Cournonterral, op Aswoensdag, zijn de "Pailhasses" (paljassen) koning. Ze wentelen zich in wijnbezinksel en andere viezigheid. Het gevecht begint met de "witten" die zonder mankeren van kop tot teen besmeurd eindigen. Niemand hier die erom maalt de terugkeer naar orde te metaforiseren. Geef toe, smeerlapperij kan plezant zijn…

+ L’ours ou l’homme sauvage

Jean-Dominique Lajoux, 1979, FR, 16mm, vo , 14'

In de oostelijke Pyreneeën zaaien twee wilde wezens wanorde in het dorp. Ze brullen, duwen mensen omver en verven de gezichten van de vrouwen zwart. Als metafoor van een reinigingsritueel en een symbolische bevruchting, schudt deze wilde vertoning de gemeenschap wakker om daarna opnieuw deel uit te maken van de civilisatie.

10.01 > 20:00
Veillée carnavalesque

CACA en ami de la Société du Carnaval Sauvage de Bruxelles, s’en vient vers nos contrées, nous offrir une veillée carnavalesque, et nous faire languir la fin de l’hiver. Suons ! Dansons ! Buvons ! Chantons ! Il est grand temps de réviser notre répertoire. Carnaval approche, et on compte bien lui faire sa fête (dont une table d’hôte végétarienne de circonstance !).


Carnavalswake

CACA is bevriend met de carnavalsvereniging "Société du Carnaval Sauvage de Bruxelles", en doet onze contreien aan met een carnavalswake die ons doet verlangen naar het einde van de winter. Laten we zingen ! Laten we dansen ! Laten we drinken ! Het is de hoogste tijd om ons repertoire te herzien. Carnaval komt eraan, en we zijn van plan hem de nek om te draaien.


Collectif Anonyme des Carnavals Ambulants

Collectif informel plus ou moins planqué entre Marseille, Montpellier et les Cévennes, CACA (Collectif Anonyme des Carnavals Ambulants) n’est autre qu’une bande d’ami.es cher.ères, de joyeux lurons, musiciens, artistes du spectacle vivant, passionnés de musiques traditionnelles, ancrés dans la culture occitane et dans sa langue. Les membres de CACA sont liés par l’amour de la fête ensemble, par la joie que crée le besoin de transmettre, les us autant que les coutumes, le parler, les airs et les paroles du pays. Ce qui dessine les contours du collectif et tord le cou à la tradition, la modèle de ses doigts jusqu’à ce qu’elle existe de nouveau par et à travers lui. Une quinzaine de joyeux drilles débarqueront au Nova pour une veillée de carnaval, suivie le lendemain d’un colloque carnavalesque.

+ Veillée carnavalesque

CACA en ami de la Société du Carnaval Sauvage de Bruxelles, s’en vient vers nos contrées, nous offrir une veillée carnavalesque, et nous faire languir la fin de l’hiver. Suons ! Dansons ! Buvons ! Chantons ! Il est grand temps de réviser notre répertoire. Carnaval approche, et on compte bien lui faire sa fête (dont une table d’hôte végétarienne de circonstance !).

10.01 > 22:00
Collectif Anonyme des Carnavals Ambulants

Een informeel collectief dat tussen Marseille, Montpellier en de Cevennen pendelt. CACA (Collectif Anonyme des Carnavals Ambulants) is niets minder dan een groep vrolijke vrienden, muzikanten, artiesten, liefhebbers van traditionele muziek, geworteld in de Occitaanse cultuur en haar taal. De leden van CACA delen met elkaar de liefde voor het samen feesten, de vreugde die ontstaat uit de noodzaak van het doorgeven van tradities en gewoontes, van woorden en liederen van het land. Wat de contouren van het collectief aflijnt en de traditie de nek omdraait, wordt eigenhandig gemodelleerd tot het door en dankzij het collectief weer bestaat. Een vijftiental vrolijke vrienden zakken af naar Nova voor een carnavalswake, en de dag erop is er een heus carnavalscolloquium.

+ Carnavalswake

CACA is bevriend met de carnavalsvereniging "Société du Carnaval Sauvage de Bruxelles", en doet onze contreien aan met een carnavalswake die ons doet verlangen naar het einde van de winter. Laten we zingen ! Laten we dansen ! Laten we drinken ! Het is de hoogste tijd om ons repertoire te herzien. Carnaval komt eraan, en we zijn van plan hem de nek om te draaien.

10.01 > 22:00
Colloque Carnavalesque

Le temps de se remettre de la soirée festive de la veille, le collectif anonyme des carnavals ambulants, CACA, nous propose le tout premier colloque de carnavalogues. Une assemblée composée notamment de spécialistes en expressions carnavalesques politiques dans l’Histoire et le monde, d’experts de l’insufflation anale, mais aussi de chanteur.ses, de musicien.nes, d’activistes en fêtes sauvages qui se réuniront avec nous pour nous raconter, nous causer carnavals sauvages, carnavals tradis, pour éclairer et créer des liens de Pézenas à Bruxelles en passant par l’Aveyron et La Plaine de Marseille. Bref, un bon samedi soir riche en échanges, et qui sait, en futurs projets carnavalesques.

11.01 > 19:00
Carnavalscolloquium

Om bij te komen van de feestelijke avond van de vorige dag organiseren we samen met het anonieme reizende carnavalscollectief CACA ons allereerste Carnavalscolloquium. Een bijeenkomst van specialisten in politieke carnavalsuitingen in de geschiedenis en de wereld, experts in anale insufflatie, maar ook zangers, muzikanten, activisten in woeste feesten, om ons te informeren en om banden te scheppen tussen Pézenas en Brussel via Aveyron en La Plaine in Marseille. Kortom, een goedgevulde zaterdagavond rijk aan uitwisselingen, en wie weet, aan toekomstige carnavalsfeesten.

11.01 > 19:00
Orfeu Negro

Sous la plume de Vinicius da Moraes, musicien-poète et ambassadeur brésilien, Orphée, qui sait traverser les mondes par son chant, vit dans une favela sur les hauteurs de Rio et se prépare au Carnaval, lorsqu’il tombe sous le charme d’Eurydice, jeune campagnarde menacée par un inconnu. Le Carnaval, temps suspendu où émotions, illusions, prisons, se révèlent, tombent et se consument, devient le catalyseur de l’intrigue, son miroir et son mouvement. C’est la musique de Antônio Carlos Jobim et Luiz Bonfá qui donne corps à cette traversée des mondes, et nous emmène dans une véritable transe mêlant samba traditionnelle et bossa-nova naissante. Porté à l’écran par Marcel Camus sous production essentiellement européenne, le film, empreint de post-colonialisme sartrien, a tendance à exotiser les corps, les voix noires, et le dénuement des favelas. Il a été reçu de manière très mitigée au Brésil. Pourtant, son côté résolument hybride, empreint de regards et d’influences croisées qui se relisent mutuellement, est à l’image du carnaval : performé, joyeux et contradictoire. Un grand classique projeté dans son format original.

12.01 > 19:00 + 22.02 > 19:00
Orfeu Negro

Als het afhangt van Vinicius da Moraes, de Braziliaanse muzikant-dichter en ambassadeur, woont Orpheus, die met zijn lied de onderwereld weet over te steken, in een favela op de hoogten van Rio en bereidt hij zich voor op Carnaval, wanneer hij in de ban raakt van Eurydice, een jong plattelandsmeisje dat door een onbekende wordt bedreigd. Carnaval, een tussentijd waarin emoties, illusies, gevangenissen, ontwaken, breken en branden, is de katalysator, de spiegel en de motor van de plot. De muziek van Antônio Carlos Jobim en Luiz Bonfá, een vermenging van traditionele samba en ontluikende bossanova, geeft pit aan deze ontmoeting van werelden en leidt ons naar een echte trance.
Deze film van Marcel Camus in een voornamelijk Europese productie, is doordrenkt van het Sartriaans postkolonialisme en heeft de neiging om de lichamen, de zwarte stemmen en de ellende van de favela’s te exotiseren. De film kreeg een zeer gemengd onthaal in Brazilië. Maar zijn resoluut hybride kant, doordrenkt met blikken en gekruiste invloeden die elkaar opnieuw lezen, is als het carnaval zelf : een vrolijke en tegenstrijdige opvoering. Een grote klassieker geprojecteerd in zijn oorspronkelijke formaat, op 35mm.

12.01 > 19:00 + 22.02 > 19:00
Gruß vom Krampus Greetings from Krampus

"Der Krampus kommt, der Krampus kommt !" C’est avec un mélange d’excitation et de peur que chaque année les petits enfants autrichiens guettent l’arrivée des krampus. Avec une fourrure hirsute en peau de chèvre, un masque en bois grimaçant couvert de cornes, et de gros grelots annonçant son arrivée en meute, fouettant le passant avec des joncs fraichement ramassés, le Krampus est plus proche du personnage de film d’horreur que d’une figure à la Disney. Accompagnant Saint Nicolas et l’arrivée de l’hiver, il évoque l’archétype de l’homme sauvage et la pratique païenne de la chasse sauvage dans ce qui était une des traditions masquées les moins encadrées et les plus brutales. Peu diffusé hors d’Autriche et en dehors des festivals, ce documentaire dresse un panorama très complet de cette tradition : temps du calendrier, fabrication des costumes, différences entre régions, groupes de Krampus et autres Perchten, réglementation des "courses" qui ont tendance à être cadenassées pour cause de sécurité, place des femmes, etc. sur fond d’images aussi poétiques que flamboyantes de ces monstres mythiques dans leur habitat naturel.

12.01 > 21:00 + 18.01 > 19:00 + 30.01 > 22:00 + 16.02 > 17:00 + 23.02 > 19:00
Gruß vom Krampus

"Der Krampus kommt, der Krampus kommt !" In een mengeling van opwinding en angst kijken elk jaar Oostenrijkse kinderen uit naar de komst van de Krampus. Met zijn ruige geitenvacht, houten masker bedekt met horens en grote bellen die zijn komst in meute aankondigen terwijl hij de voorbijgangers met vers geplukte twijgen geselt, staat de Krampus dichter bij de horrorfilm dan bij een Disney-figuur. In het gezelschap van Sint-Niklaas en de komst van de winter, roept hij het archetype op van de wildeman en de heidense praktijk van de wilde jacht in wat een van de minst gecontroleerde en meest brutale gemaskerde tradities was.
Deze documentaire, die buiten Oostenrijk en buiten de festivals niet vaak wordt vertoond, geeft een zeer uitgebreid overzicht van deze traditie : kalendertijd, kostuums maken, regionale verschillen, de Krampus en andere Perchten-groepen, regulering van "loopkoersen” die vaak om veiligheidsredenen afgelast zijn, de plaats van de vrouw, enz. tegen een achtergrond van poëtische en flamboyante beelden van deze mythische monsters in hun natuurlijke habitat.

12.01 > 21:00 + 18.01 > 19:00 + 30.01 > 22:00 + 16.02 > 17:00 + 23.02 > 19:00
The Whole Gritty City

Pas de carnaval sans fanfare, surtout à la Nouvelle-Orléans. Tandis que les troupes préparent leur costume, les orchestres répètent. Le cinéaste américain Richard Barber a suivi trois marching bands scolaires pendant l’année qui mène à leur moment de gloire : leur participation au défilé du Mardi Gras. La plupart des musiciens qui les constituent sont des enfants et des adolescents. Leur apprentissage est non seulement un premier enseignement de la pratique musicale mais aussi des moments en marge de la violence quotidienne de la ville. Pour la plupart issus des quartiers noirs et populaires de la Nouvelle-Orléans, les enfants y trouvent une porte de sortie, loin du duel meurtrier entre la police et les gangs, hors de la misère de l’après-Katrina. Ils y découvrent le sens de l’appartenance à une œuvre collective, basée sur l’entraide et non plus sur la compétition et la brutalité. Pour les chefs de fanfares et les jeunes élèves, le carnaval est à la fois un jeu et une affirmation, et la musique une nécessité et un espoir.

16.01 > 20:00 + 26.01 > 21:00
The Whole Gritty City

Geen carnaval zonder fanfare, zeker in New Orleans. Terwijl de troepen hun kostuums voorbereiden, repeteren de orkesten. De Amerikaanse filmmaker Richard Barber volgde in de aanloop naar hun gloriedag drie jeugdige marching bands en hun deelname aan de Mardi Gras parade. De meeste muzikanten zijn kinderen en tieners. Ze doen er niet alleen hun eerste lessen muziekpraktijk op, maar ook momenten aan de rand van het dagelijkse geweld in de stad. De meeste kinderen komen uit de zwarte arbeiderswijken van New Orleans, waar ze in carnaval een uitweg vinden, ver van het moorddadige duel tussen politie en bendes, uit de ellende van het post-Katrina tijdperk. Ze ontdekken de betekenis van het behoren tot een collectief werk, gebaseerd op wederzijdse hulp en niet langer op concurrentie en wreedheid. Voor bandleiders en jonge leerlingen is carnaval tegelijk spel en bevestiging, en muziek noodzaak en hoop.

16.01 > 20:00 + 26.01 > 21:00
Carnavàs

Traversée sonore à travers trois carnavals français (Pézénas, Marseille et Murs), où, entre animaux totémiques, Caramantran brûlé à la nuit tombée et procès en occitan, la fête est singulière, irréductible à une quelconque généralité. Elle s’imprègne des lieux, en offre une représentation et les transfigure, mais elle incarne aussi une humanité plus large. C’est à ces différences et à ces permanences que s’intéresse ce documentaire. Dans le vacarme, les chants et les cris. Dans la forêt de symboles et de rites réinventés. Dans la foule et ses bourgeonnements bizarres.


Carnavàs

Een auditieve verkenning van drie Franse carnavals (Pézénas, Marseille en Murs), met totemdieren, de verbranding van Caramantran bij valavond en een proces in het Occitaans. Elk feest is onherleidbaar uniek. Het carnaval is doordrenkt van zijn ontstaansgrond die het vertegenwoordigt en transfigureert, maar het belichaamt ook een bredere menselijkheid. Het zijn deze verschillen en de continuïteit ervan die in deze documentaire centraal staan : het lawaai, de liederen en de kreten. In het woud van symbolen en heruitgevonden rituelen. In de menigte en de vreemde ontluiking ervan.


Carnaval Indépendant de La Plaine et Noailles

Initié au départ par des habitants et habitués d’un quartier de Marseille, pour s’opposer à un projet immobilier, le voilà devenu, 20 ans plus tard, fête populaire de plusieurs quartiers centraux attaqués par les mêmes politiques urbaines. On y fait le procès de ceux qui mènent ces mascarades et en général on y brûle l’accusé évidemment coupable. Par milliers, sans en avoir demandé l’autorisation, on s’y transforme en bourreaux, pour mieux laisser sortir sa colère. On y devient foule, hommes à cape, femmes à barbe, enfarinés si pas déguisés. On y réaffirme bruyamment qu’on vit ensemble au cœur de la ville et qu’on compte bien y rester… C’est le Carnaval Indépendant de La Plaine et Noailles, qu’Alèssi Dell’Umbria, l’un des initiateurs, nous racontera ce soir en long et en large, en l’inscrivant dans l’histoire de Marseille malmenée qui résiste.


Carnaval de la Plaine et de Noailles

Gestart door de bewoners en liefhebbers van een wijk van Marseille als verzet tegen een vastgoedproject, is het 20 jaar later een populair festival geworden van verschillende centrumwijken die worden aangevallen door hetzelfde stedelijk beleid. Tijdens een proces worden de daders van deze maskerades berecht en in het algemeen wordt de beschuldigde, die vanzelfsprekend schuldig is, verbrand. Duizenden mensen komen samen zonder toestemming te vragen en veranderen in beulen om hun woede beter te bekoelen. We worden mensenmassa’s, mannen in cape, vrouwen met baarden, vermomd en verkleed. We bevestigen opnieuw luidkeels dat we samen in het hart van de stad wonen en dat we daar willen blijven.... Dat is het Onafhankelijke Carnaval van La Plaine-Noailles, waarover Alèssi Dell’Umbria, een van de initiatiefnemers, ons vanavond in detail zal vertellen en dat hij situeert in de geschiedenis van Marseille dat in het verzet gaat.


Alors ils pourront revenir

Pour mieux se croiser, Marseille et Bruxelles, Carnaval de la Plaine et Carnaval Sauvage, on retourne en images sur la naissance de ce dernier, au moment de la mort de la Compilothèque au canal. Lou Galopa a suivi tout le processus et nous livre son regard inversé.


Alors ils pourront revenir

Om de wegen van Marseille en Brussel, het Carnaval van la Plaine en het Wilde Carnaval van Brussel beter te kunnen kruisen, keren we in beelden terug naar de geboorte van deze laatste, op het moment van de dood van de Compilothèque aan het kanaal. Lou Galopa volgde het hele proces en biedt ons haar dwarse kijk.


Carna Oaï

En mars prochain, le Carnaval Indépendant de La Plaine et Noailles (Marseille) aura 21 ans ! Il y a quelques mois, paraissait un livre intitulé "Carna Oaï" (224 pages) pour vanter la vigueur de cette jeune tradition. L’occasion de la célébrer ce soir à travers un documentaire sonore, une rencontre et quelques vidéos…

+ Carnavàs

Péroline Barbet, 2018, FR, audio, vo , 55'

Traversée sonore à travers trois carnavals français (Pézénas, Marseille et Murs), où, entre animaux totémiques, Caramantran brûlé à la nuit tombée et procès en occitan, la fête est singulière, irréductible à une quelconque généralité. Elle s’imprègne des lieux, en offre une représentation et les transfigure, mais elle incarne aussi une humanité plus large. C’est à ces différences et à ces permanences que s’intéresse ce documentaire. Dans le vacarme, les chants et les cris. Dans la forêt de symboles et de rites réinventés. Dans la foule et ses bourgeonnements bizarres.

+ Carnaval Indépendant de La Plaine et Noailles

Initié au départ par des habitants et habitués d’un quartier de Marseille, pour s’opposer à un projet immobilier, le voilà devenu, 20 ans plus tard, fête populaire de plusieurs quartiers centraux attaqués par les mêmes politiques urbaines. On y fait le procès de ceux qui mènent ces mascarades et en général on y brûle l’accusé évidemment coupable. Par milliers, sans en avoir demandé l’autorisation, on s’y transforme en bourreaux, pour mieux laisser sortir sa colère. On y devient foule, hommes à cape, femmes à barbe, enfarinés si pas déguisés. On y réaffirme bruyamment qu’on vit ensemble au cœur de la ville et qu’on compte bien y rester… C’est le Carnaval Indépendant de La Plaine et Noailles, qu’Alèssi Dell’Umbria, l’un des initiateurs, nous racontera ce soir en long et en large, en l’inscrivant dans l’histoire de Marseille malmenée qui résiste.

+ Alors ils pourront revenir

Lou Galopa, 2013, BE, video, , 16'

Pour mieux se croiser, Marseille et Bruxelles, Carnaval de la Plaine et Carnaval Sauvage, on retourne en images sur la naissance de ce dernier, au moment de la mort de la Compilothèque au canal. Lou Galopa a suivi tout le processus et nous livre son regard inversé.

17.01 > 20:00
Carna Oaï

In maart bestaat het Onafhankelijk Carnaval van La Plaine-Noailles (Marseille) 21 jaar ! Enkele maanden geleden verscheen een boek met de titel "Carna Oaï" dat de kracht van deze jonge traditie bezingt. De gelegenheid om dit carnaval vanavond te vieren met een geluidsdocumentaire, een ontmoeting en enkele video’s.

+ Carnavàs

Péroline Barbet, 2018, FR, audio, vo , 55'

Een auditieve verkenning van drie Franse carnavals (Pézénas, Marseille en Murs), met totemdieren, de verbranding van Caramantran bij valavond en een proces in het Occitaans. Elk feest is onherleidbaar uniek. Het carnaval is doordrenkt van zijn ontstaansgrond die het vertegenwoordigt en transfigureert, maar het belichaamt ook een bredere menselijkheid. Het zijn deze verschillen en de continuïteit ervan die in deze documentaire centraal staan : het lawaai, de liederen en de kreten. In het woud van symbolen en heruitgevonden rituelen. In de menigte en de vreemde ontluiking ervan.

+ Carnaval de la Plaine et de Noailles

Gestart door de bewoners en liefhebbers van een wijk van Marseille als verzet tegen een vastgoedproject, is het 20 jaar later een populair festival geworden van verschillende centrumwijken die worden aangevallen door hetzelfde stedelijk beleid. Tijdens een proces worden de daders van deze maskerades berecht en in het algemeen wordt de beschuldigde, die vanzelfsprekend schuldig is, verbrand. Duizenden mensen komen samen zonder toestemming te vragen en veranderen in beulen om hun woede beter te bekoelen. We worden mensenmassa’s, mannen in cape, vrouwen met baarden, vermomd en verkleed. We bevestigen opnieuw luidkeels dat we samen in het hart van de stad wonen en dat we daar willen blijven.... Dat is het Onafhankelijke Carnaval van La Plaine-Noailles, waarover Alèssi Dell’Umbria, een van de initiatiefnemers, ons vanavond in detail zal vertellen en dat hij situeert in de geschiedenis van Marseille dat in het verzet gaat.

+ Alors ils pourront revenir

Lou Galopa, 2013, BE, video, , 16'

Om de wegen van Marseille en Brussel, het Carnaval van la Plaine en het Wilde Carnaval van Brussel beter te kunnen kruisen, keren we in beelden terug naar de geboorte van deze laatste, op het moment van de dood van de Compilothèque aan het kanaal. Lou Galopa volgde het hele proces en biedt ons haar dwarse kijk.

17.01 > 20:00
Carnaval Mix Party

Une petite soirée dansante en prélude au prochain Carnaval Sauvage de Bruxelles qui se tiendra exceptionnellement le 21 mars, soit le lendemain de l’équinoxe, - et non l’habituel samedi précédent l’équinoxe de mars comme annoncé dans le programme papier - , au départ vers 15h de la Place du Jeu de Balle. Avec DJ T42 aux platines et sa collection de rythmes carnavalesques, suivi d’un set par un proche de la Compilothèque !

NB : Le carnaval sauvage est annulé le 21 mars. Il aura cependant bien lieu à une date ultérieure, peut-être dès le 4 avril. Suivez les infos sur le face de bouc du Carnaval Sauvage de Bruxelles
17.01 > 23:30
Carnaval Mix Party

Een avond ter ondersteuning van het Brusselse Wilde Carnaval, als aanvulling op de organisatiekosten van de volgende editie, die elk jaar gehouden wordt op de zaterdag voor de equinox in maart, maar dit jaar zal het uitzonderlijk gebeuren op 21 maart, vanaf ongeveer 15.00 uur op het Vossenplein. Met DJ T42 en zijn collectie carnavalsritmes aan de draaitafels !

NB : Le carnaval sauvage est annulé le 21 mars. Il aura cependant bien lieu à une date ultérieure, peut-être dès le 4 avril. Suivez les infos sur le face de bouc du Carnaval Sauvage de Bruxelles
17.01 > 23:30
The Wicker Man

Imaginez une société gouvernée par les cycles de la nature, rythmée par les rituels païens, égayée en permanence par les chants, les danses, une liberté sexuelle sans tabou, où le succès des récoltes est garantie par des sacrifices à la nature... Cette société existe : bienvenue sur l’île de Summerisle ! C’est ce que va découvrir à ses dépends un policier chrétien venu du continent, qui, parmi une galerie de personnages, rencontrera le Lord de l’Île interprété par le grand Christopher Lee (qui a joué gratuitement dans le film !). Nourri du revival néo-païen de la fin des 60’s, bourré de références multicolores au folklore anglais, "The Wicker Man" est un film magique aussi daté qu’intemporel, à la bande-son enchanteresse et aux scènes mémorables. Il influencera des générations entières, artistiquement (le récent "Midsommar" lui doit beaucoup) et idéologiquement (le retour du néo-paganisme et de la Wicca, tout comme la réappropriation des rituels dans l’underground). Présenté dans sa version "Director’s cut".

18.01 > 21:00 + 24.01 > 22:00 + 22.02 > 21:00
The Wicker Man

Stel je je een samenleving voor die wordt geregeerd door de cycli van de natuur, onderbroken door heidense rituelen, voortdurend verlevendigd door liederen, dansen, seksuele vrijheid zonder taboes, waar het succes van de oogst wordt gegarandeerd door offers aan de natuur.... Deze maatschappij bestaat : welkom op het eiland Summerisle ! Dit is wat een christelijke politieagent van het vasteland keihard zal ondervinden. Hij ontmoet er een hele resem personages zoals de Heer van het eiland gespeeld door de grote Christoffel Lee (die dat gratis deed !).
"The Wicker Man", geïnspireerd op de de neo-Pagan heropleving van de late jaren ’60, en aangevuld met veelkleurige verwijzingen naar de Engelse folklore, is een magische film, zowel gedateerd als tijdloos, met een betoverende soundtrack en memorabele scènes. Hij beïnvloedde hele generaties, zowel artistiek (het recente "Midsommar" is hem veel verschuldigd) als ideologisch (de terugkeer van het neo-paganisme en Wicca, alsook de toe-eigening van rituelen in de underground). Wij vertonen de "Director’s cut" versie !

18.01 > 21:00 + 24.01 > 22:00 + 22.02 > 21:00
Carnaval de Malmédy

Lu Grosse Police annonce l’ouverture du Cwarmé, qu’il faudra festoyer pendant quatre jours durant. Lu Trouv’lé munit de sa panûle, Lu Djoup’sène, Lu Haguète et son hape-tchâr (attrape-chair) Lu long-né, Lu Longuès Brèsses ébouriffant les passants, Lu Long-Ramon faisant tomber les chapeaux, Lu Sâvadje et Lu Sâvadje-Cayèt les exotiques, Lu Boldjî et ses commentaires sur les miches, Lu Cwapî et ses souliers tendances, Lu Vèheû, Lu Sotê, Lu Hârlikin, Lu Pièrot, et tous les petits rôles forment le Carnaval de Malmédy. Chik-Boum ! Chick-Boum ! Tralala lala lala.


Carnaval de Malmédy

Lu Grosse Police kondigt de opening van de Cwarmé aan, die vier dagen lang gevierd zal moeten worden. Lu Trouv’lé met zijn panûle in de hand, Lu Djoup’sène, Lu Haguète en zijn hape-tchâr (stoelenvanger), Lu long-né, Lu Longuès Brèsses die het haar van voorbijgangers in de war brengt, Lu Long-Ramon die hoeden van het hoofd slaat, de exotische Lu Sâvadje en Lu Sâvadje-Cayèt, Lu Boldjî en zijn schunnige opmerkingen over vrouwelijke rondingen, Lu Cwapî en zijn trendy schoenen, Lu Vèheû, Lu Sotê, Lu Hârlikin, Lu Pièrot, en alle kleine rollen vormen samen het carnaval van Malmédy. Chick-Boem ! Chick-Boem ! Tralala lala lala.


C’est un cercle

Plongée dans le carnaval de la Louvière et ses Gilles directement inspirés des célèbres Gilles de Binche, leurs voisins. Pour son premier projet documentaire, Chloé se lie d’amitié avec certains Gilles, mais surtout leurs femmes qui témoignent de cette tradition réservée exclusivement aux hommes, non sans humour et amour.


C’est un cercle

Een duik in het carnaval van La Louvière en zijn Gilles, die rechtstreeks geïnspireerd zijn op hun buren, de beroemde “Gilles de Binche”. Voor haar eerste documentaire raakt Chloé bevriend met enkele Gilles, maar vooral met hun vrouwen die - niet zonder gevoel voor humor en liefde - getuigen over deze traditie die exclusief gereserveerd is voor mannen.


Aalst Carnaval

Issu de la série "Fêtes de Belgique ou l’effusion collective" initiée par Henri Storck, ce chapitre suit le Mardi Gras d’Alost, son défilé, ses travestis, sa kermesse et ses bals de cafés réchauffés à la bière où l’obscénité mène la danse !


Aalst Carnaval

In dit deel uit de reeks "Feesten in België, of een volk leeft zich uit", die op initiatief van Henri Storck gestart werd, volgen we het carnaval in Aalst, zijn stoet, zijn voile Janetten, zijn kermis en zijn cafébals waar obsceniteit, opgehitst door een teveel aan bier, de dans leidt.


Carnaval de chez nous

A l’instar de la plupart des pays européens, la Belgique regorge en festivités populaires, dont plusieurs sont inscrites au Patrimoine Immatériel de l’Unesco. Bien sûr, un tel classement ne veut rien dire lorsque l’on regarde en arrière, tant les autorités du XIX ème Siècle auront réglementé ces traditions qui remontent pour certaines au Moyen-âge.

Une discussion suivra la projection avec Clémence Mathieu, directrice du Musée international du Carnaval et du Masque à Binche.

+ Carnaval de Malmédy

Alexandre Keresztessy, 1972, BE, 16mm > video, vo fr , 49'

Lu Grosse Police annonce l’ouverture du Cwarmé, qu’il faudra festoyer pendant quatre jours durant. Lu Trouv’lé munit de sa panûle, Lu Djoup’sène, Lu Haguète et son hape-tchâr (attrape-chair) Lu long-né, Lu Longuès Brèsses ébouriffant les passants, Lu Long-Ramon faisant tomber les chapeaux, Lu Sâvadje et Lu Sâvadje-Cayèt les exotiques, Lu Boldjî et ses commentaires sur les miches, Lu Cwapî et ses souliers tendances, Lu Vèheû, Lu Sotê, Lu Hârlikin, Lu Pièrot, et tous les petits rôles forment le Carnaval de Malmédy. Chik-Boum ! Chick-Boum ! Tralala lala lala.

+ C’est un cercle

Chloé Odent, 2014, BE-FR, video, vo fr , 27'

Plongée dans le carnaval de la Louvière et ses Gilles directement inspirés des célèbres Gilles de Binche, leurs voisins. Pour son premier projet documentaire, Chloé se lie d’amitié avec certains Gilles, mais surtout leurs femmes qui témoignent de cette tradition réservée exclusivement aux hommes, non sans humour et amour.

+ Aalst Carnaval

Henri Storck & David McNeil, 1971, BE, 16mm, sans dial, st fr, 11'

Issu de la série "Fêtes de Belgique ou l’effusion collective" initiée par Henri Storck, ce chapitre suit le Mardi Gras d’Alost, son défilé, ses travestis, sa kermesse et ses bals de cafés réchauffés à la bière où l’obscénité mène la danse !

Remerciements : SONUMA - les Archives Audiovisuelles pour la copie du film "Le carnaval de Malmedy" d’Alexandre Keresztessy

25.01 > 18:00
Carnaval de chez nous

Zoals in de meeste Europese landen bestaat er in België een overvloed aan volksfeesten, waarvan meerdere zijn ingeschreven als immaterieel cultureel erfgoed bij Unesco. Als je naar het verleden kijkt, betekent zo’n klassering natuurlijk niet veel : die tradities, waarvan sommige uit de middeleeuwen dateren, werden door de autoriteiten tijdens de 19e eeuw danig gereguleerd.

De filmvertoning wordt gevolgd door een gesprek met Clémence Mathieu, directrice van het Internationaal Museum van het Carnaval en het Masker in Binche.

+ Carnaval de Malmédy

Alexandre Keresztessy, 1972, BE, 16mm > video, vo fr , 49'

Lu Grosse Police kondigt de opening van de Cwarmé aan, die vier dagen lang gevierd zal moeten worden. Lu Trouv’lé met zijn panûle in de hand, Lu Djoup’sène, Lu Haguète en zijn hape-tchâr (stoelenvanger), Lu long-né, Lu Longuès Brèsses die het haar van voorbijgangers in de war brengt, Lu Long-Ramon die hoeden van het hoofd slaat, de exotische Lu Sâvadje en Lu Sâvadje-Cayèt, Lu Boldjî en zijn schunnige opmerkingen over vrouwelijke rondingen, Lu Cwapî en zijn trendy schoenen, Lu Vèheû, Lu Sotê, Lu Hârlikin, Lu Pièrot, en alle kleine rollen vormen samen het carnaval van Malmédy. Chick-Boem ! Chick-Boem ! Tralala lala lala.

+ C’est un cercle

Chloé Odent, 2014, BE-FR, video, vo fr , 27'

Een duik in het carnaval van La Louvière en zijn Gilles, die rechtstreeks geïnspireerd zijn op hun buren, de beroemde “Gilles de Binche”. Voor haar eerste documentaire raakt Chloé bevriend met enkele Gilles, maar vooral met hun vrouwen die - niet zonder gevoel voor humor en liefde - getuigen over deze traditie die exclusief gereserveerd is voor mannen.

+ Aalst Carnaval

Henri Storck & David McNeil, 1971, BE, 16mm, sans dial, st fr, 11'

In dit deel uit de reeks "Feesten in België, of een volk leeft zich uit", die op initiatief van Henri Storck gestart werd, volgen we het carnaval in Aalst, zijn stoet, zijn voile Janetten, zijn kermis en zijn cafébals waar obsceniteit, opgehitst door een teveel aan bier, de dans leidt.

25.01 > 18:00
Le Grand’ Tour

Vincent Solheid - président de "La Rwayal Printen" et initiateur du projet "Le Grand’Tour" - a proposé à Jérôme Le Maire de le filmer, lui et sa "Fanfare d’amour et d’amitié" comme le dit fièrement sa bannière. Cette formation un peu bidon regroupe une dizaine de quarantenaires décidés à se rendre au "carnaval du monde" de Stavelot qui n’a lieu qu’une fois tous les dix ans. Sous l’impulsion de leur meneur boosté à la coke, la bande d’amis décide très vite de réaliser la tournée des carnavals, puis, d’aller plus loin, dormir dans les bois, marcher à travers champs. Boire, chanter. Peut-être rentrer, peut-être mourir mais avant tout se sentir vivant. Des rencontres impromptues émaillent leur parcours, des conflits aussi, jusqu’au jour où Vincent a une révélation. Ce long-métrage d’un délire collectif entre docu et fiction tragi-comique, est parti de cette idée simple d’une virée entre amis sur les routes de Belgique, pour aboutir à un road-movie chargé de réflexions sur la crise existentielle de l’homme en tant que tel, de sa relation aux autres et au monde qui l’entoure.

En présence de Jérôme le Maire et Vincent Solheid. Et de la participation (confirmée !) de La Rwayal Printen devenue depuis le film l’une des fanfares du carnaval de Malmédy !

25.01 > 21:00
Le Grand’ Tour + fanfare...

Vincent Solheid, voorzitter van "La Rwayal Printen" en initiatiefnemer van het project "Le Grand’Tour", heeft aan Jérôme Le Maire voorgesteld om hem samen met zijn "Fanfare van liefde en vriendschap" (zoals het op zijn vaandel pronkt) te filmen. De fanfare, die eerder als een grap werd opgericht, verenigt een tiental veertigers die vastbesloten zijn om naar het "carnaval van de wereld" in Stavelot te gaan, dat slechts eens in de tien jaar plaatsvindt. Onder impuls van hun leider, die stijf staat van de coke, besluit de vriendengroep om een carnavalstocht te ondernemen, en daarna een stapje verder te gaan door in het bos te slapen en al zingend en zuipend door de velden te lopen. Om vervolgens naar huis te keren dan wel te sterven, maar vooral om zich levend te voelen. Toevallige ontmoetingen en conflicten kleuren hun tocht tot op het moment dat Vincent een openbaring heeft.
Deze langspeelfilm, die in zijn waanzin schommelt tussen documentaire en tragikomische fictie, is een heuse Belgische roadmovie, beladen met existentiële beschouwingen over wat het nu betekent mens te zijn, en wat zijn relatie is tot anderen en de wereld rondom.

In aanwezigheid van Jérôme Le Maire en Vincent Solheid, en met deelname van La Rwayal Printen, die sinds deze film een van de officiële fanfares van het carnaval van Malmédy is geworden.

25.01 > 21:00
Le testament de l’âne

Il est en Espagne, plus précisément en Galice, une petite commune dont le carnaval remplit tous les critères des fêtes sauvages du Mardi Gras. Pendant cinq jours, les habitants du village de Laza, hommes, femmes, enfants et vieillards, se lancent avec un enthousiasme étonnant dans une célébration frénétique des traditions paillardes. Abreuvés d’alcool et rassasiés de cochonnailles, ils égrènent les mauvais tours et les farces : flagellation des fidèles à la sortie de la messe, chars obscènes et blasphématoires, bagarre de boue, lancers de fourmis rouges, faux enterrements. La semaine est rythmée par les charges des peliqueiros, revêtus de leur habit de lumière. Précédés par les sonnailles des cloches qu’ils portent dans le dos, ils poursuivent et fouettent toute personne qui se trouve sur la route de leurs cavalcades. La fête culmine le soir du Mardi Gras, où les petits secrets, les travers embarrassants des habitants, et surtout des notables, sont révélés dans "le testament de l’âne". Un document immersif passionnant sur l’un des carnavals les plus fous d’ Europe.

En présence du réalisateur

19.01 > 19:00
Le testament de l’âne

In een kleine stad in Spanje, meer bepaald in Galicië, voldoet het carnaval aan alle criteria voor een wild Mardi Gras-feest. Vijf dagen lang werpen de inwoners van het dorp Laza, mannen, vrouwen, kinderen en ouderen, zich met een verbluffend enthousiasme op een groot feest met de meest losbandige tradities. Dronken van de alcohol en volgegeten met vlees bakken ze hun dorpsgenoten slechte poetsen : de gelovigen geselen aan het einde van de mis, obscene en godslasterlijke praalwagens, moddergevechten, rode mieren werpen, nepbegrafenissen. Het is de week van de ’peliqueiros’. Met rinkelende bellen op hun rug achtervolgen en slaan ze iedereen die zich op hun weg bevindt. Het hoogtepunt van het feest is de avond van Mardi Gras, waar de kleine geheimen en de gênante trekjes van de inwoners, en vooral van de notabelen, worden onthuld in "het testament van de ezel". Een meeslepend immersief document over een van de gekste carnavals van Europa.

19.01 > 19:00
Cendres Cenere

La Barbargia, arrière pays de la Sardaigne, est réputée pour son paysage accidenté et son carnaval dont les racines remontent au premier Âge du bronze. De la période des graffitis de cavernes préhistoriques à nos jours, les rites de la vie et de la mort continuent à être célébrés selon des pratiques ancestrales spécifiques à chaque village, dont la marche des Mamuthones de Mamoïada, vêtus de peaux de brebis noire, de sombres masques de bois et de lourdes cloches, est parmi les plus impressionnantes. "Cendres" suit des protagonistes du carnaval de cette région italienne agro-pastorale où l’industrie périclite. Des feux de Saint Antoine jusqu’au Mercredi des Cendres, on s’attachera à leur quotidien. Qu’ils soient ouvrier en grève, paysan labourant à la charrue, berger, livreur de bonbonnes de gaz, leurs soucis ne s’arrêtent pas entre les moments de fêtes, bien au contraire. Le carnaval n’apparaît qu’au détour d’un plan, d’une conversation ou de brèves séquences, qui suffisent à comprendre son caractère authentique. Dépourvu d’interviews, entretenant une atmosphère de mystère égrenée de ponctuations musicales d’Amon Tobin et Soap&Skin, abrupte, rude et cru, "Cendres" reste jusqu’à la fin radical, loin de toute carte postale.

19.01 > 21:00 + 16.02 > 19:00
Ashes Cenere

Barbargia, in het achterland van Sardinië, staat bekend om zijn ruige landschap en carnaval waarvan de wortels teruggaan tot de eerste bronstijd. Vanaf de periode van de prehistorische grottekeningen tot op de dag van vandaag worden de riten van leven en dood nog steeds gevierd volgens de voorouderlijke gebruiken die eigen zijn aan elk dorp, waarvan de mars van de Mamuthonen van Mamoiada, gekleed in zwarte schaapsvachten, donkere houten maskers en zware klokken, een van de meest indrukwekkende is. "Cendres" volgt de carnavalshoofdrolspelers uit deze Italiaanse landbouwstreek waar de industrie achteruitboert. Van het vuur van Sint Antonius tot Aswoensdag volgen we hun dagelijks leven. Of het nu gaat om stakende arbeiders, ploegende boeren, herders, herders of gasflessenverkopers, hun zorgen stoppen niet tijdens de feestdagen, integendeel. Carnaval komt op de achtergrond aan bod, tijdens een gesprek of in korte scenes, wat volstaat om het authentieke karakter ervan te begrijpen. Zonder interviews, wat bijdraagt aan de mysterieuze sfeer, abrupt, hard en rauw, is "Cendres" tot op het einde een radicale film, ver van een prentkaart.

19.01 > 21:00 + 16.02 > 19:00
The Queen La Reina

Des adultes entourent une jeune fille, affairés à faire tenir une couronne de 4kg sur sa tête. Seul le visage juvénile de cette reine d’un jour sera vu en gros plan, jamais les alentours, ni le carnaval, le film se terminant une fois la couronne en place. Un grand moment de cinéma, de violence aussi, récompensé par plusieurs prix prestigieux.


The Queen

Volwassenen omringen een jong meisje, druk bezig met een kroon van 4 kg op haar hoofd. Alleen het jeugdige gezicht van deze koningin-voor-een-dag is in close-up te zien, nooit de omgeving, noch het carnaval. De film eindigt wanneer de kroon af is. Een groots en heftig filmmoment, bekroond met verschillende prijzen.


The Big Hole Counter Narrative Project

Un film collectif sur la condition des ouvriers noirs de la mine de diamants de Kimberley en Afrique du Sud. Une condamnation tant ironique qu’implacable de l’histoire coloniale jusqu’à nos jours, par une série de saynètes aux personnages masqués, entrecoupées d’une kyrielle de found-footage. Un film combatif proprement carnavalesque, spécialité de ce réalisateur découvert lors du dernier Africa is/in the Future au Nova.

Interview with Francois Knoetze about "Core Dump"

The Big Hole Counter Narrative Project

Een collectieve film over de situatie van zwarte arbeiders in de Kimberley-diamantmijn in Zuid-Afrika. Een ironische en onverbiddelijke veroordeling van de koloniale geschiedenis tot op heden, door middel van een reeks scènes met gemaskerde personages, afgewisseld met een found-footagebeelden. Een strijdlustige carnavalsfilm, een specialiteit van deze regisseur die we in Nova leerden kennen tijdens ons recente programma Africa is/in the Future.


Le passant fait son devoir

Une châsse renfermant une échelle, portée par des individus cagoulés, suivie par d’étranges buissons, défile rue Neuve, piétonnier commercial du centre de Bruxelles. À partir d’une captation multi-caméra, le réalisateur recompose sa performance de janvier 2011, inspirée par le Combat de Carnaval et Carême de Breughel l’Ancien, le premier jour des soldes.


Le passant fait son devoir

Een schrijn op een ladder, gedragen door mensen met een kap, gevolgd door vreemde struiken, loopt door de Nieuwsstraat, de winkelwandelstraat in het centrum van Brussel. Op basis van een multicamera-opname brengt de regisseur zijn performance van op de eerste soldendag in januari 2011, geïnspireerd door "De strijd tussen Vasten en Vastenavond" van Breughel de Oude.


Au Nord d’Eden

Tournée au fin fond de la Laponie, cette bobine semble dater d’après le déluge, la disparition du monde sauvage anéanti par l’industrialisation et l’exploitation civilisatrice. Un film 16mm expérimental DIY fabriqué avec les moyens du bord comme un carnaval sauvage dont on croise le fantôme entre les photogrammes photosensibles. Ou serait-ce la renaissance d’un futur prémonitoire ?


Au Nord d’Eden

Gedraaid in de verste uithoek van Lapland, lijkt deze filmbobijn te dateren van na de stortvloed, het verdwijnen van de wilde wereld verwoest door industrialisatie en de uitbuitende beschaving. Een experimentele DIY-film op 16mm gemaakt met minimale middelen als een wild carnaval waarvan we spoken aantreffen tussen de fotogrammen. Of zijn het de eerste tekens van een toekomstvoorspelling ?


Off Carnaval

Quatre films pour le moins radicaux s’inspirent d’archétypes carnavalesques placés dans un autre contexte, excepté pour le premier où Mardi Gras se prépare en coulisse...

+ The Queen [La Reina]

Manuel Abramovich,, 2013, AR, DCP, vo st fr, 19'

Des adultes entourent une jeune fille, affairés à faire tenir une couronne de 4kg sur sa tête. Seul le visage juvénile de cette reine d’un jour sera vu en gros plan, jamais les alentours, ni le carnaval, le film se terminant une fois la couronne en place. Un grand moment de cinéma, de violence aussi, récompensé par plusieurs prix prestigieux.

+ The Big Hole Counter Narrative Project

Francois Knoetze, 2017, ZA, HD, vo ang st ang, 14'

Un film collectif sur la condition des ouvriers noirs de la mine de diamants de Kimberley en Afrique du Sud. Une condamnation tant ironique qu’implacable de l’histoire coloniale jusqu’à nos jours, par une série de saynètes aux personnages masqués, entrecoupées d’une kyrielle de found-footage. Un film combatif proprement carnavalesque, spécialité de ce réalisateur découvert lors du dernier Africa is/in the Future au Nova.

Interview with Francois Knoetze about "Core Dump"

+ Le passant fait son devoir

Bernard Mulliez, 2012, BE, video, fr st fr, 29'

Une châsse renfermant une échelle, portée par des individus cagoulés, suivie par d’étranges buissons, défile rue Neuve, piétonnier commercial du centre de Bruxelles. À partir d’une captation multi-caméra, le réalisateur recompose sa performance de janvier 2011, inspirée par le Combat de Carnaval et Carême de Breughel l’Ancien, le premier jour des soldes.

+ Au Nord d’Eden

Jean-Marcel BUSSON, 2014, BE, 16mm, sans dial, , 12'

Tournée au fin fond de la Laponie, cette bobine semble dater d’après le déluge, la disparition du monde sauvage anéanti par l’industrialisation et l’exploitation civilisatrice. Un film 16mm expérimental DIY fabriqué avec les moyens du bord comme un carnaval sauvage dont on croise le fantôme entre les photogrammes photosensibles. Ou serait-ce la renaissance d’un futur prémonitoire ?

24.01 > 20:00 + 07.02 > 22:00
Off Carnaval

Vier behoorlijk radicale films, geïnspireerd op carnavaleske archetypes die in een andere context geplaatst zijn, behalve de eerste waar Mardi Gras achter de schermen wordt voorbereid.

+ The Queen

Manuel Abramovich,, 2013, AR, DCP, vo st fr, 19'

Volwassenen omringen een jong meisje, druk bezig met een kroon van 4 kg op haar hoofd. Alleen het jeugdige gezicht van deze koningin-voor-een-dag is in close-up te zien, nooit de omgeving, noch het carnaval. De film eindigt wanneer de kroon af is. Een groots en heftig filmmoment, bekroond met verschillende prijzen.

+ The Big Hole Counter Narrative Project

Francois Knoetze, 2017, ZA, HD, vo ang st ang, 14'

Een collectieve film over de situatie van zwarte arbeiders in de Kimberley-diamantmijn in Zuid-Afrika. Een ironische en onverbiddelijke veroordeling van de koloniale geschiedenis tot op heden, door middel van een reeks scènes met gemaskerde personages, afgewisseld met een found-footagebeelden. Een strijdlustige carnavalsfilm, een specialiteit van deze regisseur die we in Nova leerden kennen tijdens ons recente programma Africa is/in the Future.

+ Le passant fait son devoir

Bernard Mulliez, 2012, BE, video, fr st fr, 29'

Een schrijn op een ladder, gedragen door mensen met een kap, gevolgd door vreemde struiken, loopt door de Nieuwsstraat, de winkelwandelstraat in het centrum van Brussel. Op basis van een multicamera-opname brengt de regisseur zijn performance van op de eerste soldendag in januari 2011, geïnspireerd door "De strijd tussen Vasten en Vastenavond" van Breughel de Oude.

+ Au Nord d’Eden

Jean-Marcel BUSSON, 2014, BE, 16mm, sans dial, , 12'

Gedraaid in de verste uithoek van Lapland, lijkt deze filmbobijn te dateren van na de stortvloed, het verdwijnen van de wilde wereld verwoest door industrialisatie en de uitbuitende beschaving. Een experimentele DIY-film op 16mm gemaakt met minimale middelen als een wild carnaval waarvan we spoken aantreffen tussen de fotogrammen. Of zijn het de eerste tekens van een toekomstvoorspelling ?

24.01 > 20:00 + 07.02 > 22:00
Day of the rams in Gljev (Croatia)
Day of the rams (Kroatië)
The Silvesters of Urnäsch (Switzerland))
Sylvester Klause
One day in Lancova Vas (Slovenia)
Curenti slovenes (Slovenië)
Winter masquerades

Du Portugal à l’Ukraine, de la Grèce à l’Angleterre, les mascarades d’hiver comportent des motifs étonnamment récurrents. Êtres sauvages ou démoniaques, portants cloches et fouets, déboulent dans les villages accompagnés d’un cortège hétéroclite : ici le vieux jouant de sa vielle, là une charrue, des étrangers, des colporteurs, des bergers... Formes fossiles de rituels de fertilité pré-chrétiens ? Difficile à dire... En revanche ce sont assurément des formes de cultures populaires aussi étranges que belles. Six films issus du catalogue Carnaval King of Europe, un programme européen de relevés ethnographiques sur le terrain, ont été sélectionnés pour leur incroyable singularité. Sans commentaire autre que de simples inter-titres, les images parlent d’elles-mêmes.

La projection sera suivie d’une rencontre avec Giovanni Kezich (leader du projet de recherches européen Carnival King of Europe & directeur du musée des Us et Coutumes du Peuple du Trentin), son assistante Antonella Mott, ainsi que que Clémence Mathieu (directrice du Musée international du Carnaval et du Masque à Binche).

+ Day of the rams in Gljev (Croatia)

Michele Trentini , 2012, IT, vo , 17'

+ The Silvesters of Urnäsch (Switzerland))

Michele Trentini, 2011, IT, video, vo , 12'

+ One day in Lancova Vas (Slovenia)

2010, Michele Trentini , 2010, IT, video, vo sl , 9'

+ Fasnacht in Tramin (Italy) [Schnappviecher oder Wudelen]

Michele Trentini , 2007, IT, vo , 3'

+ Sankt Nikolaus in Stilfs/Stelvio (Italy)

Michele Trentini, 2008, IT, vo , 3'

+ Koukeri from Vresovo (Bulgary)

Iglika Mishkova, 2012, BG, video, vo , 14'

06.02 > 20:00
Winter Masquarades

Van Portugal tot Oekraïne, van Griekenland tot Engeland… Wintermaskerades worden gekenmerkt door een verrassend aantal terugkerende motieven. Wilde of demonische wezens, met bellen en zwepen in de hand en vergezeld door een bont allegaartje, vallen de dorpen binnen : hier ziet men een oude man die op zijn draailier speelt, daar een landbouwersploeg, vreemdelingen, venters, herders... Zijn het gefossiliseerde vormen van pre-christelijke vruchtbaarheidsrituelen ? Moeilijk te zeggen... Wat wel vaststaat is dat deze vormen van populaire cultuur even bevreemdend als mooi zijn. Vanwege hun ongelooflijke eigenheid selecteerden we zes films uit de catalogus Carnaval King of Europe, een Europees programma van etnografische veldonderzoeken. Zonder andere vorm van commentaar dan eenvoudige tussentitels, spreken de beelden voor zichzelf.

De projectie wordt gevolgd door een ontmoeting met Giovanni Kezich (leider van het Europese onderzoeksproject Carnival King of Europe & directeur van het Museum of Customs and Traditions of Trentino People) en Clémence Mathieu (directrice van het Internationaal Museum van het Carnaval en het Masker in Binche).

+ Day of the rams (Kroatië)

Michele Trentini , 2012, IT, vo , 17'

+ Sylvester Klause

Michele Trentini, 2011, IT, video, vo , 12'

+ Curenti slovenes (Slovenië)

2010, Michele Trentini , 2010, IT, video, vo sl , 9'

+ Fasnacht in Tramin (Italy) [Schnappviecher oder Wudelen]

Michele Trentini , 2007, IT, vo , 3'

+ Sankt Nikolaus in Stilfs/Stelvio (Italy)

Michele Trentini, 2008, IT, vo , 3'

+ Koukeri from Vresovo (Bulgary)

Iglika Mishkova, 2012, BG, video, vo , 14'

06.02 > 20:00
Voukoum

En créole guadeloupéen, le voukoum signifie le tumulte et la révolte, un mouvement massif et bruyant, un désordre provoqué sciemment pour provoquer l’éveil politique et artistique des gens de la rue, des vyé nèg ("vieux nègres"). C’est aussi le nom choisi par les membres du mouvement culturel implanté depuis le début des années 80 dans le quartier populaire du "Bas du bourg" à Basse Terre, en Guadeloupe : Mouveman Kiltirel Voukoum. Au local, une école abandonnée, les jeunes du quartier retrouvent les anciens pour préparer ensemble les costumes, ajuster le répertoire, apprendre le créole ou simplement discuter en préparant un repas. François Perlier a filmé les membres de Voukoum, y compris les jours de "déboulé" où ils font revivre les masques et les chants inspirés des cultures africaines en jouant des rythmes qui entraînent la foule dans une transe collective. Son film transmet cette énergie et donne envie de descendre dans la rue au son des tambours.

15.02 > 19:00 + 23.02 > 18:00
Voukoum

Een Voukoum in het creoolse Guadeloupe, dat is pure tumult en rebellie, een massale en luidruchtige beweging, een chaos die met opzet veroorzaakt wordt om een politieke en artistieke bewustwording wakker te schudden bij de mensen in de straat en de vyé nèg (créools voor "oude negers" (vieux nègres)). Het is ook de naam gekozen door de leden van de culturele beweging die sinds de vroege jaren ’80 in de populaire wijk van de "Lower Town" in Basse Terre, Guadeloupe gevestigd is : Mouveman Kiltirel Voukoum. In het lokaal, een verlaten school, vindt jong en oud elkaar om samen kostuums te maken, het repertoire bij te schaven, Creools te leren of om gewoon wat bij te praten tijdens het bereiden van de maaltijd. François Perlier filmde de leden van de Voukoum, met inbegrip van de dagen van "tumult", waar men de maskers en gezangen geïnspireerd op Afrikaanse culturen nieuw leven inblaast door het spelen van ritmes die de menigte in een collectieve trance leiden. Zijn film probeert diezelfde energie uit te stralen en geeft je zin om zelf op het geluid van de drums de straat in te trekken.

15.02 > 19:00 + 23.02 > 18:00
Autour du blackface

On parle de "blackface" lorsqu’un Blanc se grime en Noir à des fins de moquerie, il s’inscrit alors dans la longue et lourde histoire de la construction des stéréotypes racistes. Ces dernières années, les actions de militants antiracistes se sont multipliées pour dénoncer les cas de "blackface" dans des manifestations folkloriques et carnavalesques. C’est le cas en Belgique avec notamment l’interpellation des pouvoirs publics par le collectif militant Bruxelles Panthère au sujet du personnage du sauvage à la ducasse d’Ath ou à Deux-Acres avec la "sortie des Nègres".

Après une courte introduction de Julien Celdran, membre du Carnaval Sauvage de Bruxelles, Mouhad Reghif de Bruxelles Panthère, collectif membre du réseau décolonial international DIN, se réclamant de l’antiracisme politique, nous expliquera le pourquoi et le comment de leur action sur la question du "blackface" en Belgique et les conséquences qui s’en suivent.

Avant d’entamer le dialogue avec la salle nous changerons de perspective avec une communication de la carnavalogue Blodwenn Mauffret en écho à la projection du film Voukoum, en début de soirée : la figure du "Nègmaron" et autres "blackfaces" dans les carnavals issus du fait colonial, où ce sont les Noirs qui se griment en Noir.

La figure carnavalesque guyanaise du "Nègmaron", proche des antillaises de "Neg Gwo Siwo", "Mass a Kongo" et "Mass a Fwet", porte en elle une étrange ambiguïté. Tout à la fois le reflet de l’idéologie raciste coloniale et d’une apologie de la liberté, cette figure "blackface" met en avant les traumatismes historiques inhérents à la culture créole et usent du détour et de la dérision afin de déjouer la catégorisation aliénante du monde.

Blodwenn Mauffret est universitaire, spécialiste du carnaval de Cayenne, ses recherches portent sur la relation entre esthétiques carnavalesques et subversion.

15.02 > 21:00
Black face debate

We spreken over "blackface" wanneer een witte mens zich onder het mom van spot in het zwart schminkt en zich zo al dan niet bewust inschrijft in de lange en loodzware ontstaansgeschiedenis van racistische stereotypen. Tijdens de afgelopen jaren vermenigvuldigden zich de acties van antiracistische activisten die “blackface” tijdens carnaval en andere folkloristische evenementen aan de kaak stellen. In België bijvoorbeeld interpelleerde het militante collectief Bruxelles Panthère de overheid over het personage van de wildeman in de Ducasse van Ath, of over de "uittocht van de negers" in Deux-Acren.

Na een korte inleiding door Julien Celdran, lid van Carnaval Sauvage de Bruxelles, zal Mouhad Reghif van Bruxelles Panthères, die het politiek antiracisme belijdt, en niet het moreel antiracisme, het hoe en waarom van hun actie tegen “blackface” uitleggen, alsook de gevolgen ervan.

Voordat we het woord aan de toeschouwers geven, willen we eerst even van perspectief wisselen. Als weerklank op de film Voukoum, die eerder in de avond vertoond zal worden, spreekt carnavalexperte Blodwenn Mauffret over de figuur van "Nègmaron" en andere "blackface-figuren" uit carnavals die tijdens de koloniale periode zijn ontstaan, waarbij het de mensen van kleur zelf zijn die zich in het zwart schminken.

De Guyanese carnavalsfiguur "Nègmaron", die nauw aanleunt bij de Antilliaanse "Neg Gwo Siwo", "Mass a Kongo" en "Mass a Fwet", wordt gekenmerkt door een vreemde ambiguïteit. Deze “blackface” is zowel een weerspiegeling van de koloniale, racistische ideologie als een verheerlijking van de vrijheid, en hij brengt het historische trauma ter sprake dat inherent is aan de Creoolse cultuur. Via toespelingen en spot tracht hij het vervreemdend hokjesdenken uit de wereld te helpen.

De academica Blodwenn Mauffret is gespecialiseerd in het carnaval van Cayenne. Haar onderzoek richt zich op de relatie tussen de carnavaleske esthetiek en subversie.

15.02 > 21:00
Atelier Masque

Préparer carnaval, c’est aussi dessiner les contours du personnage que l’on va revêtir, c’est lui inventer une peau, une silhouette, une démarche, mais surtout un visage ! En allant du matériau au personnage et à l’inverse, tout peut faire masque avec un peu d’imagination. Une vieille chaussure, un chiffon, un panier, une cagoule, une culotte trouée ? Venez avec vos objets trouvés, votre inventivité et tous vos doigts à l’atelier masques ouvert aux petits comme aux grands dans le bar du Nova. Et n’hésitez pas à apporter de quoi manger, une pause étant prévue avant la séance de Pompoko, à laquelle vous pourrez assister avec votre nouveau masque sur le visage !

23.02 > 10:00
Maskerworkshop (cineketje)

Je klaarmaken voor het carnaval betekent ook dat je de contouren moet bepalen van het personage dat je wil spelen. Je moet zijn huid uitvinden, zijn silhouet, zijn manier van lopen, maar vooral zijn gezicht ! Tijdens de overgang van materie tot personage (en omgekeerd) kan alles als masker dienen, mits een beetje verbeelding. Een oude schoen, een vod, een mand, een bivakmuts, een slipje vol gaten ? Breng je gevonden voorwerpen, je inventiviteit en je tien vingers mee naar de maskerworkshop. De workshop is bestemd voor jong en oud en zal plaatsvinden in de bar van de Nova. Aarzel ook niet om je lunch mee te nemen, er is een pauze voorzien vóór de vertoning van Pompoko (waar je natuurlijk ook met je masker op je gezicht naar kan kijken !)

23.02 > 10:00
Pompoko (cineketje)

Pour les tanukis, sorte de ratons-laveurs qui aiment faire la fête, pas besoin de trouver des masques et déguisements pour changer d’aspect, ils ont le pouvoir de se métamorphoser à volonté depuis des temps immémoriaux. Mais leurs jours sont comptés, suite à la destruction de leur forêt par les cités de béton des humains. Les clans se réunissent et préparent la lutte, certains imaginent des actions rusées et farfelues, d’autres préfèrent le chemin d’une violence controversée... Malgré tout, la déforestation continue, obligeant les tanukis à organiser la grande parade fantasmagorique, rassemblant des divinités et monstres mythologiques de toutes sortes... Les questions des résistances, compromis et luttes internes pour le pouvoir traversent le film, autant que l’espièglerie, l’extrême comique de ces petites bêtes touchantes dans leur combat pour leur survie et celle de la nature. Un superbe dessin animé épique par Isao Takahata, co-fondateur du Studio Ghibli avec Hayao Miyazaki, à voir en famille (version française, à partir de 7 ans).

23.02 > 14:00
Pompoko (cineketje)

Voor de tanuki’s, een soort wasbeer die niets liever doet dan feesten, zijn maskers en vermommingen niet nodig om van uiterlijk te veranderen. Sinds onheuglijke tijden kunnen ze naar believen van gedaante verwisselen. Maar hun dagen zijn geteld : hun bos wordt vernietigd door de oprukkende betonnen steden van de mens. De clans komen samen en maken zich klaar voor de strijd. Sommigen stellen sluwe en knotsgekke acties voor, terwijl anderen liever op een meer controversiële, gewelddadige aanpak leunen... Ondanks al hun pogingen gaat de ontbossing gewoon door, waardoor de tanuki’s verplicht zijn een grote, spookachtige parade te organiseren, waar allerlei goden en mythologische monsters aan meedoen... Vragen rond weerstand, compromis en interne machtsstrijd komen aan bod in de film, maar ook de speelsheid en ontzettende koddigheid van deze ontroerende beestjes in hun strijd om te overleven en om de natuur te beschermen. Dit prachtige tekenfilmepos is van Isao Takahata, die samen met Hayao Miyazaki medeoprichter was van Studio Ghibli. Ideaal voor jong en oud ! (Frans gesproken, vanaf 7 jaar).

23.02 > 14:00
Fasnacht in Tramin (Italy) Schnappviecher oder Wudelen
Koukeri from Vresovo (Bulgarie)
Sankt Nikolaus in Stilfs/Stelvio (Italy)
Koukeri from Vresovo (Bulgary)
Koukeri from Vresovo (Bulgarije)
Sankt Nikolaus in Stilfs/Stelvio (Italië)
Fasnacht in Tramin (Italië) Schnappviecher oder Wudelen
Grüß vom Krampus - trailer (audio)

test

Grüß vom Krampus - trailer (audio)

https://www.nova-cinema.org/spip.php?page=print&id_rubrique=2434&lang=fr