prog: 842
squelettes/rubrique-3.html

Mentale beelden

In 1977 vindt de eerste editie plaats van het festival «Ciné Video Psy» in Lorquin, een dorp in de Lorrainestreek, in een voormalig psychiatrisch ziekenhuis. Tijdens de eerste jaren drijft het festival op het enthousiasme van idealistische hulpverleners, die definitief komaf willen maken met de aberraties van de asielpsychiatrie. Het is het tijdperk van grote ideologische debatten, van strijd tussen de verschillende scholen en gedachtegangen, confrontaties tussen psychoanalyse, marxisme, antipsychiatrie... Een humanistische visie op psychiatrie domineert.
Ondertussen worden patiënten steeds meer verzorgd buiten de instellingen, zodat het domein van de psychische gezondheid steeds breder wordt en er steeds meer disciplines bij betrokken worden (het medisch-sociale, educatie, recht, kunst...). Lorquin groeit uit tot een ontmoetingsplaats tussen hulpverleners en filmmakers. Het festival is een afspiegeling van de evolutie van hedendaagse psychiatrie, zijn crises, de banden met het sociale en het politieke veld. Ondertussen zijn ze aan hun dertigste editie toe.
Elk jaar bekroont een jury films die een bijzondere kijk bieden op vragen die te maken hebben met psychiatrie. Naar aanleiding van de dertigste verjaardag programmeert Nova samen met Psymages en de (franstalige) Liga voor Mentale gezondheid een reeks films die opzien baarde tijdens de vorige edities, samen met andere films die getuigen van de evolutie van psychiatrie.

PS. Het festival «Images mentales / Mentale beelden» gaat eveneens door in Cinema Arenberg van 2 tot 4 mei. Je kan daar terecht voor onder andere: de avantpremière van «Folle embellie» van Dominique Cabrera; archiefbeelden uit de psychiatrie van de jaren ’60 en ’70; films over etnopsychiatrie, het engagement van verzorgingspersoneel, autisme, ouder worden...
Inlichtingen en volledig programma: www.psymages.be en www.cinergie.be



*Défilé
Corinne Behin & Myriam Saduis, B., 1999, 16’*
«In februari 1999 hielden we in de club Antonin Artaud een eigenzinnige en ietwat satirische modeshow. De voorbereiding nam 6 maanden in beslag ­ het zoeken naar eigenzinnige kledingstukken voor elk, het op een andere manier gebruiken van materialen, het bekijken van defilés van grote couturiers, het schrijven van teksten die de kledingstukken becommentariëren, het leren aandacht op zich te vestigen.... Uiteindelijk mondde al dat werk uit in een voorstelling die voor alle deelnemers een moment van charme en fantasie betekende. We wilden dit werk verder zetten door een video te maken (...) en zo kregen we een nieuwe kijk op het evenement.» (Myriam Saduis).
Bronzen sleutel op het festival van Lorquin, 1999

+ Maboul Palace

Video-atelier van «Code de l'Equipe», 2003, BE, video, fr ov , 20'

Aan de basis van dit project ligt de wens van de deelnemers om een komedie te maken over psychiatrie. Gebruik makend van een bijzondere vertelstructuur baseert deze film zich op indrukken, gevoelens en herinneringen van patiënten tijdens hun verblijf in de instelling. Vervolgens werd een speels universum gecreëerd: Paul Cambier, een mens zoals zovele anderen, wordt plots uit zijn bekende omgeving gekatapulteerd en belandt in Maboul Palace waar hij geleidelijk aan kennis maakt met de regels.

*Rodin dans son jardin
Gerealiseerd door de patiënten van de vereniging Elan Retrouvé (Instituut Paul Sivadon), Fr, 1994, 17’*
De film begint in het Rodinmuseum, dat daarna verandert in een ziekenhuis. Daar vindt een bovennatuurlijke ramp plaats die de gehele bevolking treft ten gevolge van uitputting van de stock neuroleptica...
Gouden Sleutel op het festival van Lorquin, 1995.

*Rumba cérébrale
Centrum psychosociale readaptatie Le Déclick, Québec, 40’*
Wat ervaar je wanneer de werkelijkheid betekenis verliest? Dit is een film over negen psychotische jongeren. Hun toestand werd uitgelokt door de gebeurtenissen op 11 september 2001. Dramatische evenementen als deze kunnen een toestand van psychose teweegbrengen. De film belicht een onderwerp dat nog steeds taboe is: gek zijn.
Geselecteerd voor het 30ste festival van Lorquin, 2006.

De voorstelling wordt gevolgd door een ontmoeting met Françoise Dumont, Martine Lombaers (videoatelier, Brussel), Philippe Laly (Video en mentale gezondheid, Parijs) en Myriam Saduis (Club Antonin Artaud, Brussel).

04.05 > 20:00


Thierry Augé, 1989, FR, video, fr ov , 54'

Heel wat huizen in de streek van Bourbonnais hebben een dakvenster met zicht op de wijk waar de mentaal gestoorden woonden. Op deze manier kunnen de bewoners een oogje in het zeil houden.
Deze praktijk bestaat reeds een eeuw en vandaag de dag zijn er zo’n 400 families die een duizendtal patienten onthalen die voornamelijk uit Parijse ziekenhuizen komen. De stadsmensen sturen hun gekken naar het platteland. Deze mannen en vrouwen vormen geen probleem, ze storen niemand, ze wonen buiten onze wereld.

+ Futur antérieur

Philippe Coen, 1988, FR, video, fr ov , 24'

Karl is student, hij wacht op de uitslagen van een examen. Nicolas sleurt Karl mee in een angstspiraal. Zo begint Karl een ingebeeld leven.
Gouden Sleutel op het festival van Lorquin, 1988

04.05 > 22:00


*A la recherche de Stephen Elliot
Christophe Chevalier & Cecilia Pagliarani, Fr, 2003, 47’*
Stephen Eliot werd op achtjarige leeftijd geïnterneerd in de instelling van Bruno Bettelheim, bezieler van de Orthogenische School van Chicago. Dit instituut onthaalde kinderen die door andere instellingen beschouwd werden als «hopeloze gevallen». Stephen Eliot onderging psychologische testen die zijn overbegaafdheid aantoonden, maar ook zijn schizofrene natuur. De behandeling neemt dertien jaar in beslag. Vandaag is Steven bankier in New York. Van alle kinderen die in het instituut van Bettelheim verbleven, is hij de enige die erover getuigde. Deze film vertelt zijn pakkende verhaal.
Bronzen sleutel op het festival van Lorquin, 2004

*Petits morceaux de lumière
Alain Bouvarel et Régis Cael, Fr, 1996, 52’*
Deze documentaire toont in zes verhalen over autistische kinderen de verschillende etappes die tot een diagnose en therapie leiden. De getuigenissen, meer bepaald die van de ouders, werpen licht op de verzorging en opvolging die deze kinderen nodig hebben.

De film wordt gevolgd door een ontmoeting met dokter Alain Bouveral, directeur van het festival van Lorquin, en kinderpsychiater.

05.05 > 20:00


Marie-Ange Beaucé, 1988, FR, video, fr ov , 58'

Het dagelijkse leven van een dakloze, zonder voyeurisme noch geklaag. Zijn rituelen en valkuilen, de dood die voortdurend nabij is... Hij leeft in Nancy, maar hij zou ook in Brussel, New-York of Londen kunnen leven. De afgelegde weg is dezelfde, het drama eveneens.
Gouden Sleutel op het festival van Lorquin, 1989.

*+ Autoportrait d’un schizophrène
Eric Duvivier & Didier-Jacques Duché, Fr, 1977, video, vo fr / fr ov 21’*
«De leegte is mijn spiegel, de dood mijn gezel. Ik berust, er blijft niets van me over....» De innerlijke verscheuring van een schizofreen, vertolkt door Pierre Clementi, op basis van authentieke teksten van een patiënt. Subjectieve cinema, gefilmd vanuit het hoofd van het onderwerp.

Gevolgd door een ontmoeting met dokter Luc Colinet, coördinator "Précarités et Santé mentale" en psychiater.

06.05 > 18:00


Arnout Hauben, 2005, BE, video, ov eng ond,, 82'

Geel is toch dat stadje in de Kempen waar gekken vrij rondlopen, niet?
Het is een eeuwenoude en unieke traditie van de Gelenaren om een psychiatrische patiënt in hun gezin te verwelkomen. Het gaat hier niet om "gekken" die af en toe een weekendje doorbrengen in "normale" gezinnen. Neen, de gasten worden lid van de familie, en meer dan één verblijft er decennia lang. Arnout Hauben volgde vier van zulke gezinnen gedurende één jaar, vier seizoenen lang. Verwacht geen schokkende gebeurtenissen, geen suspense. Hauben toont het leven van alledag: Robke en Eddie zijn duivenliefhebbers, Leon zaagt graag "zowel buiten als binnen", en Klara gaat op vakantie naar zee terwijl Joske ietwat verwezen achterblijft.
"Geel" is een recente televisiedocumentaire, maar dan één van het uitzonderlijke soort, één die de tijd neemt om dagdagelijkse, grappige en soms trieste verhalen te vertellen. Televisie zoals we het graag hebben.
In aanwezigheid van Arnout Hauben.

*+ Je ne suis pas un animal
Zorobabel & GSARA, B,, video, 7’*
Acht jonge patiënten in een psychiatrische instelling in Brussel vertellen over hun verwachtingen, zotte toekomstdromen, parcours, twijfels, vriendschappen...

06.05 > 20:00


Laurence Petit-Jouvet, 2002, FR, video, fr ov , 54'

Tijdens de consultatie in het ziekenhuis van Avicenne in Bobigny omringt Marie-Rose Moro zich met psychologen en etnologen. Ze ontvangt migrantenfamilies uit Afrika, Azië en elders. Hoewel we kunnen aannemen dat de werking van de psyche en het onbewuste, en dus ook mentale ziekten, universeel is, blijft de uitdrukking ervan sterk gebonden aan culturele codes, evenals de behandeling. Het ziekenhuis is een unieke plaats voor patiënten: ze kunnen uitdrukken wat hen overkomt, zonder zich te moeten ontdoen van hun geloof, codes, gewoonten en voorgeschiedenis.

+ Derrière les maux dits

Pierre Herz & Annick Le Boulanger, 1988, FR, video, fr ov , 15'

Een bijtende kijk op de gebreken van een instituut, een fictie die de voortschrijdende ontregeling toont tussen professioneel discours en de belevenissen van een patiënt die het psychiatrische universum binnentreedt.
Bronzen Sleutel op het festival van Lorquin, 1988.

06.05 > 22:00


+ Cet homme derrière la vitre

Christian Deloeuil, 1980, FR, 8mm, fr ov , 58'

De ontdekking van een mens begiftigd met zeldzame kwaliteiten. Een grappige, bittere en ontstellende getuigenis van de weg van een individu, bekneld tussen de maatschappij, zijn familie, het psychiatrisch instituut en zichzelf. Jacques Zelnio overleed in 1989 na een leven in een kamertje van 10 vierkante meter in zijn ouderlijke huis dat hij enkel verliet om de voorschriften van zijn medicatie te gaan halen.
Gouden Sleutel, 1980.

+ Médicaments, paroles d’usagers

Ateliers 18 de Malakoff, 1999, FR, video, ov , 35'

Gebruikers van psychiatrie getuigen van de effecten van kalmerende middelen, neuroleptica, antidepressiva... Sommigen hebben het gevoel dat hen iets essentieel ontnomen wordt: hun woede, hun vrije wilsbeschikking, hun gevoelens. Anderen vinden er toevlucht in en menen dat medicatie hen in staat stelt de confrontatie met de echte wereld aan te gaan. Hun woorden zetten aan tot nadenken over medicatie en de verantwoordelijkheid van artsen die ze voorschrijven.

Gevolgd door een ontmoeting met Marie-Agnès Lemoux (Atelier 18 de Malakoff, Parijs) en Philippe Hennaux, psychiater en voorzitter van LBFSM.

07.05 > 18:00


Malek Bensmaïl, 2004, DZ-FR, video, ov fr ond,, 105'

"Alienations" toont artsen, zieken en hun familie in de psychiatrische afdeling van een ziekenhuis in Algerije. De film belicht de sociale malaise in het land, het lijden van de Algerijnen en de moeilijkheden die ze ondervinden om hun nationale identiteit te definiëren. De kolonisatie veroorzaakte een gewelddadige botsing tussen twee culturen. Sinds de onafhankelijkheid in 1962 zijn er doorlopend conflicten tussen moderniteit en traditie, tussen religieuze en profane waarden. Door te focussen op een psychiatrisch ziekenhuis, wordt afstand genomen van het beeld dat de media scheppen van Algerije.

07.05 > 20:00


squelettes/rubrique-3.html
lang: nl
id_rubrique: 845
prog: 842
pos: aval