prog: 741
squelettes/rubrique-3.html

Carte Blanche VIKALP

prog: 0
Sorry, no Dutch version for this article.
French [fr] or English [en] page.


Vorig jaar besliste het prestigieuze filmfestival van Bombay voor documentaire en animatiefilm (MIFF) dat Indiase films voortaan een censuurattest moeten kunnen voorleggen om te mogen deelnemen aan het event. Met andere woorden, de beste independent films werden impliciet de deur gewezen: politieke prenten die pijnlijke waarheden aan de kaak stellen, films met seksuele thema’s buiten de mainstream, of die vormelijke experimenten aangingen... Kortom, al wat niet strookt met de officiële visie van wat een documentaire moet zijn. De felle reacties lieten niet op zich wachten, er werd prompt gedreigd met een boycot, en het MIFF kwam op z’n beslissing terug. Officieel, althans, want de facto bleef het verbod van kracht. Meer dan 250 filmmakers uit heel India kwamen op straat om te protesteren. Pal tegenover het MIFF rees uit het niets een alternatief festival op: "Vikalp: Films For Freedom". Een week lang liepen elke dag massa’s mensen weg van het MIFF om ons te komen bejubelen in onze geïmproviseerde filmzaal. De projector was gehuurd, de grond lag bezaaid met kussens.... Het werd een waar feest voor de vrijheid van meningsuiting en de onafhankelijke geest van documentaires. Hoe zijn we tot een dergelijke revolutie gekomen? In de loop der jaren heeft de Indische documentaire een lange weg afgelegd en een vaak moeizame strijd geleverd. Dit is ook te zien in onze selectie die enkele van de beste films van het Vikalp-festival omvat, maar die eveneens een hulde is aan de pioniers die ons op weg hebben geholpen, lang vóór er in ons land een publiek bestond voor documentaires. Met veel genoegen brengen we u dus deze selectie die een breed spectrum aan Indiase documentaires omvat, van radicaal politiek activisme tot en met films over poëzie en kunst, over meer persoonlijke films en experimentele kortfilms. Deze prenten weerspiegelen bovendien de vragen waarmee de onafhankelijke Indiase film geconfronteerd wordt. En, last but not least, ze bieden een visie op onze groep: de Films For Freedom." (Vikalp)

Jabeen Merchant, lid van het collectief, is onze gast van 6 t.e.m. 9 oktober. Ze leidt de Vikalp-voorstellingen in en plaatst de films in hun context.

+

Presentatie: Films For Freedom

Op 8 oktober om 19u worden de films ingeleid door een een presentatie van de beweging "Films for Freedom", vanaf hun campagne tegen censuur tot de huidige stand van zaken.



Surabhi Sharma, 2001, IN, video, ov eng ond,, 74'

De textielfabrieken die de ruggengraat van de Bombayse economie vormden zijn gesloten. Jari Mari is de naam van een sloppenwijk dicht bij de luchthaven. Overal in de enge straatjes staan werkplaatsen waar mannen en vrouwen werken in ruil voor een overlevingssalaris. De overheid wil Jari Mari slopen om de luchthaven uit te breiden. Voor de camera vertellen de straatarme bewoners opvallend onthecht over hun leven. Al werkend, want stoppen doen ze nooit.

+ Cosmopolis: Two tales of a city

Paromita Vohra, 2004, IN, video, ov eng ond,, 15'

Twee Mumbaikars. Er is Het Bombay van de werklui, met zijn textielindustrie. Vroeger had die vroeger een internationale uitstraling, maar veel blijft daar niet van over. En er is het culinaire Bombay, het toneel van de strijd tussen Anapurna, de godin van de betere keulen, beschermster van Bombay, en haar zus Laxmi, godin van de rijkdom.

06.10 > 20:00


Kutty japanin kuzhandaigal

Children of mini Japan

Chalam Bennurakar, 1990, IN, 16mm, ov eng ond,, 60'

Het gros van de lucifer- en vuurwerkproductie in India komt uit een stadje in Tamil Nadu. Welkom in Sikavasi! Maar waar komt de vergelijking met Japan toch vandaan? "Omdat men in Japan ontzettend snel werkt en zeer productief is": dat is wat de arbeiders elke dag te horen krijgen van hun bazen. Ook opvallend: alle arbeiders zijn jonger dan 16. Deze dorre regio is onvruchtbaar, en de arme families hebben weinig andere keuze dan zeer jong te beginnen werken. "Laat je beelden maar aan de regering zien, dat ze ons eens helpen", herhaalt een vrouw voor de camera. Deze handig gemonteerde film wordt beschouwd als één van de sleutelwerken van de Indiase documentaire. Hij kreeg een prijs op het Festival van Leipzig en op het Festival van Yamagata (Japan).

08.10 > 18:00


Sunder Nagri

City beautiful

Rahul Roy, 2003, video, ov eng ond,, 78'

City Beautiful vertelt het verhaal van twee families uit Sunder Nagri, een arbeiderswijk in Delhi. Het gros van de inwoners daar zijn wevers. In het laatste decennium zagen ze geleidelijk het traditionele weefgetouw wijken voor de globalisering. Vandaag worden deze families geconfronteerd met werkloosheid en niksende/luierende (??) mannen, en proberen ze wanhopig hun plaats te vinden in een wereld die hen almaar verder in de marge duwt. Deze film is een eerbetoon aan de kracht van de vrouw binnen de familiekring. Rahul Roy is een gevierd documentairemaker; hij stond aan de wieg van de "Campaign against censorship" en is lid van de Freedom Films Group. Zijn film viel in de prijzen op het festival Cinéma du Réel.

+ New Empire

Kurush Canteenwala, 2002, IN, video, ov eng ond,, 35'

New Empire is de kroniek van een persoonlijke ontmoeting met het neokolonialisme. Het decor van die ontmoeting is de herinnering aan een typisch Bombays "Iraans" restaurant in het hartje van de historische stad: het "New Empire Restaurant and Bakery". Vandaag huist op die plek een McDonald’s. De film onderzoekt de veranderingen die de globalisering in het stadsbeeld aanbracht.

+ Presentatie: Films For Freedom
Op 8 oktober om 19u worden de films ingeleid door een een presentatie van de beweging "Films for Freedom", vanaf hun campagne tegen censuur tot de huidige stand van zaken.

08.10 > 19:00


Deepa Dhanraj, 1991, IN, video, ov eng ond,, 53'

In 1952 lanceerde de Indische regering een groot project rond "familiale planning", op punt gesteld in samenwerking met Westerse deskundigen. Dit programma baseerde zich op de hypothese dat de ongecontroleerde voortplanting van armen en analfabeten de hoofdoorzaak was van de achterstand van het land; men dacht namelijk dat geboortebeperking de sleutel tot succes vormde. Welnu, ondertussen heeft men kunnen vaststellen dat het programma er niet in geslaagd is de geboortecijfers drastisch naar omlaag te helpen. Deze documentaire toont ons het cynisme, de corruptie en de brutaliteit die gepaard ging met de invoering van het programma. Sinds 1980 strijdt Deepa Dharanj voor vrouwenrechten. Behalve film, interesseert ze zich ook in mediatheorie en basisonderwijs. Zij geeft lessen video aan Zuid-Oost Aziatische activisten.

In het kader van Nazar (Zie Ontmoetingen)

09.10 > 18:00


Reena Mohan, 1991, IN, 16mm, ov eng ond,, 46'

Kamla Gokhale, één van de voornaamste actrices van het Mahrattisch theater, was ook de eerste vrouw die in India op het grote scherm verscheen. Bekend onder de naam Kamlabai, vertolkte ze niet alleen de hoofdrollen uit het klassieke repertoire, maar gaf ze soms ook gestalte aan mannelijke personages. Ondanks haar leeftijd en invaliditeit,

heeft ze niets van haar enthousiasme en brio verloren wanneer ze over haar beginjaren vertelt. De gesprekken vormen de hoofdmoot van de documentaire. Het verleden vermengt met het heden. Aan de hand van foto’s, reconstructies, muziek van toen, fragmenten uit de films van Dadasaheb Phalke (één van de vernieuwers van de stille film) worden de vergeten jaren aan het begin van de 20ste eeuw opgeroepen. Meer dan enkel nostalgisch, is de film een getuigenis over de evolutie van de Indische cinema en theater, gezien doorheen de strijd om vrouwenrechten.

In het kader van Nazar (Zie Ontmoetingen)

09.10 > 20:00


Madhushree Dutta, 2000, IN, video, ov eng ond,, 60'

In de 12de eeuw daagt een dichteres, Akka Mahadevi genaamd, de gevestigde orde uit. Zich beroepend op haar verbintenis met de god Shiva, weigert ze het huwelijk met een prins en leidt ze een ascetisch leven. Haar keuzes waren in die tijd aanleiding tot een schandaal en vormden het voorwerp van geroddel. Het dorp waar ze geboren was, richtte een tempel op waar haar standbeeld wordt bewaard. Pelgrims en volgelingen wijden een ware cultus aan haar. Als icoon van de feministen in India, incarneert Akka het begin van de vrouwelijke bewustwording. Zij vormt de inspiratie voor gedichten, schilderijen of theaterstukken. Door toevlucht te zoeken in enscenering, reconstructie en muzikale komedie, tracht deze film haar persoonlijkheid te vatten. De film kreeg de "National Award for Best Anthropological film".

In het kader van Nazar (Zie Ontmoetingen)

09.10 > 22:00


Sherna Dastur, 2002, IN, video, ov fr ond,, 52'

Miss Manju is een truckster die indruist tegen alle Indiase maatschappelijke cliché"s. Manju omschrijft zichzelf als half Shiva, half Shakti. Ze bouwde een eigen identiteit op die ingaat tegen alle sociaal-culturele gebruiken in haar vaderland, en dwong zo respect af bij haar collega"s. Haar nieuwe identiteit is resoluut mannelijk, en gaat blijkbaar gepaard met een heel aantal machostereotypen. Toch is Manju eerder een raadsel, en ontsnapt ze aan dergelijke al te eenvoudige typeringen. Deze documentaire is adembenemend gefilmd, en toont de hectische Indiase wegen in een overvloed aan close-ups. De film is opgebouwd als een poëtisch sprookje over Manju, maar ook over het sociale landschap waarin ze rondrijdt—
— 

13.10 > 20:00


Avijit Mukul Kishore, 2004, IN, video, ov eng ond,, 63'

Na zijn filmstudies maakt Mukul een film met zijn onwillige familieleden als onderwerp. Er is vooreerst zijn moeder die in een college werkt en die er niet van houdt om gefilmd te worden. Er is zijn vader, jong gepensioneerd, die in de moestuin werkt. Zijn broer is het voorbeeld voor de familie: hij werkt hard en staat op trouwen. Ieder om de beurt defileert voor de camera van Mukul die ervan droomt om een grote artistieke film te maken onder het sceptische oog van de zijnen. Op lichte toon introduceert deze documentaire ons in een familiale kring van de middenklasse. We zien culinaire voorbereidingen, religieuze rituelen, TV avonden, uitstapjes naar het buitenverblijf... Met vriendelijke vastberadenheid ontfutselt Mukul enkele vertrouwelijkheden. Terwijl de jonge regisseur zijn bedaarde moeder interviewt, vertrouwt zij hem toe dat artistieke films niet nuttig zijn.

14.10 > 19:00


Arun Khopkar, 2003, IN, video, ov eng ond,, 45'

Narayan Gangaram Surve kent noch zijn geboortedatum, noch zijn religie of kaste. Hij werd vlak na de bevalling te vondeling gelegd aan de poorten van een fabriek. Jarenlang worstelde hij met zijn onbekende identiteit en de afwezigheid van roots. Zijn geest vindt uiteindelijk rust in het schrijven. Hij wordt een gevierd hedendaags Mahrattisch dichter. De textielindustrie van Bombay vormt het decor voor deze documentaire. De regisseur hanteert een innovatieve verteltechniek en maakt op briljante wijze gebruik van beelden om een complex verhaal neer te zetten en de gedichten van het hoofdpersonage in sterke visuele metaforen te vertalen. Deze film heeft de prestigieuze Gouden Lotus op het National Film Festival in de wacht gesleept alsook de National Award for Best Non-Feature Film. —

15.10 > 18:00


Amar Kanwar, 2002, IN, video, ov eng ond,, 77'

In deze documentaire reizen we doorheen het Indische subcontinent, in de provincies Maharashtra, Andhra Pradesh, Nagaland en Kashmir. Gevoed door de culturele bijzonderheden van elke provincie, vermengen de gedichten zich met elkaar en laten een glimp zien van een universele en symbolische taal, de taal van het schrift, van de poëzie. De versregels bezingen de revolutie, de onafhankelijkheid, de onderdrukking. Zelden heeft het samengaan van het visuele en het poëtische zo’n evenwicht bereikt. De films van Amar Kanwar worden over de hele wereld gesmaakt en erkend.

+ Ebang falguni [The lost lines of a beauty monster]

Sharmy Pandey, 2004, IN, video, ov eng ond,, 21'

De film is een visueel gedicht in pixels dat het getormenteerde universum van Falguni Roy wil doordringen. Zijn verzen, vanuit de onderbuik geschreven, roepen het beeld op à la Rimbaud van een dichter verloren in de grote stad. De regisseur van de film, zelf een dichteres, werkt in Calcutta in een alternatieve organisatie die jonge Bengaalse kunstenaars wil promoten.

15.10 > 19:00


Pankaj R. Kumar, 1998, IN, video, ov eng ond,, 76'

In Kalpi, een kleine stad in het Noorden van India, is de bioscoop ­samen met gezelschapspelen, de straat en televisieschermen in etalages ­ één van de weinige populaire ontspanningsmogelijkheden. Dertig jaar geleden heeft de vader van de regisseur een cinema geopend, vandaag de laatste nog actieve bioscoopzaal. Eender welke film er wordt vertoond, de toeschouwers (uitsluitend mannen) verdringen er zich voor enkele roepies. De voorstellingen worden vaak onderbroken door elektriciteitspannes en de operator heeft de neiging om de filmspoelen zonder muzikale nummers over te slaan. De microkosmos van de cinema is een voorwendsel om een portret te schetsen van deze stad, ooit het toneel van vermaarde veldslagen, en om zijn hard door werkloosheid getroffen inwoners te ontmoeten. Want, naar analogie met de gehavende bioscoop, zijn de levensomstandigheden in Kalpi erop achteruit gegaan. Deze documentaire werd onderscheiden met de "National Award for Best Audiography".

+ Brihannala Ki Khelkali [Dancing Othello]

Ashish Avikunthak, 2002, IN, 16mm, ov eng ond,, 18'

Een exploratie van de creatieve ontmoeting tussen twee klassieke tradities: het Shakespeariaans dram en het Kathakali, het danstheater van de zuidelijk India. Een allegorische mix van postkoloniale ironie.

16.10 > 18:00


squelettes/rubrique-3.html
lang: nl
id_rubrique: 746
prog: 741
pos: aval